vrijdag 23 maart 2007
De Heilige Graal ligt gewoon in Graauw
De Heilige Graal ligt niet in Glastonbury, Parijs, Perzië of Noord-Spanje, maar gewoon in Graauw, Zeeland. Die ontdekking - een vermoeden eigenlijk - is de rode draad in de nieuwe onderhoudende roman Het leugenverhaal, een historische thriller van het schrijversechtpaar Corine Kisling en Paul Verhuyck, dat in Graauw woont.
 Het boek, dat deze week is verschenen, gaat over de Amsterdamse uitgever Lucas Mingus, die na het overlijden van zijn tante Fien afreist zijn geboortedorp Graauw om de erfenis af te handelen. Dan blijkt dat de boerderij van zijn tante bijzondere belangstelling geniet van veelal dubieuze lieden, die kennelijk geld ruiken.
Die zijn gelokt door een artikel van de oude monnik Rosseel, die in een wetenschappelijk tijdschrift verbanden heeft gelegd tussen de graal en het Reinaert-verhaal. Een kluizenaar zou de graal in 1170 naar Graauw hebben gebracht. De auteur van Van den vos Reynaerde, Willem, hoorde rond 1250 verhalen over een schat nabij 'Hulsterlo' (Nieuw-Namen) en verwerkte die in zijn Reynaertepos als het leugenverhaal dat de vos vertelt.
In hoeverre berust het boek op feiten?
Hij: ,,95 procent is juist, verankerd, vaststaand."
Zij: ,,Ontzettend veel is waar."
Hij: ,,Er waren wel enkele lacunes. Daar moest de fictie bijspringen."
Zij: ,,Waar we zelf van achterovervielen is de ontdekking dat Willem in Zandberg is geweest. Hier dus, in Graauw. Dat staat in een recente studie van Rik van Daele."
Hij: ,,Dat was zó overtuigend. Eigenlijk was dat wereldnieuws."
Maar de graal in Graauw?
Hij: ,,Dat is natuurlijk absolute fictie. Dat die kluizenaar hier is geweest, hoort bij die vijf procent."
Zij: ,,Maar dát er een kluizenaar is geweest die hier een uithof heeft gesticht, dat is wel geattesteerd."
Wat vonden jullie zelf opmerkelijk?
Hij: ,,Wat voor ons heel leuk was, is dat 'grauw' staat voor 'vaal, somber', maar oorspronkelijk 'schitterend, stralend' betekende."
Zij: ,,Wat ook waar is, is dat onder Graauw allerlei regenputjes en gangetjes zijn die met elkaar verbonden zijn."
 Jullie hebben ieder afzonderlijk al vijf romans geschreven. Wat heeft jullie doen besluiten nu wel samen te werken?
Zij: ,,In het verleden hebben we al eens samen een studie geschreven en een vertaling gedaan. We hadden dus al samengewerkt. Dat is wel een opstapje geweest."
Hij: ,,In 2005 hebben we samen een boek geschreven over de geschiedenis van Graauw. We zaten dus al helemaal in de materie. Dat heeft ons wel op het spoor gezet."
Zij: ,,Maar samen een roman schrijven is natuurlijk wel een andere discipline. Je begint met een kernidee, in dit geval de graal die naar Graauw komt. Dan ga je praten over wat er allemaal bij moet."
Hij: ,,Je moet in elk geval conflictstof hebben. Zonder conflict geen roman."
Wat is jullie werkwijze?
Hij: ,,Elk deel spreken we eerst samen aan tafel door. Dan gaan we uit elkaar en maken we allebei ons 'huiswerk'. Vervolgens komen we weer samen en gaan we dingen verbeteren, aanpassen, schrappen. Véél schrappen vooral. De plot ligt wel in grote lijnen vast, maar gaandeweg komen er steeds meer aspecten bij."
Zij: ,,Zeno Leander, bijvoorbeeld, zou aanvankelijk in het verhaal alleen een lezing geven, maar is uiteindelijk heel belangrijk geworden. Dat heeft hij zichzelf aangedaan. De roman schrijft toch gedeeltelijk zichzelf. Dat werkt nog sterker als je er samen aan werkt. Dan zie je bij de ander een zin staan waar je zelf niet aan had gedacht en ga je juist daarop door."
Er is een duidelijke eenheid in stijl. Je merkt niet dat er twee auteurs aan hebben gewerkt.
Zij: ,,Zelfs onze uitgever, die ons inmiddels heel goed kent, kon niet zeggen wie wat geschreven heeft."
Hij: ,,Het is ook de bedoeling dat er iets nieuws ontstaat, een derde auteur met een eigen identiteit. Dat is de meerwaarde ervan."
Is het niet riskant om een boek te schrijven over je woonplaats? Veel mensen zullen toch, al dan niet terecht, zaken en personen menen te herkennen.
Hij: ,,We wonen nu acht jaar in Graauw en willen hier graag blijven wonen, dus we gaan niemand op de tenen trappen. De roman is wel in Graauw gesitueerd, maar niet met de mensen uit Graauw. Bovendien hebben we de topografie van de plaats helemaal veranderd - je kunt dus niet de weg lopen van Het leugenverhaal - zodat er geen malloot komt die denkt: ik ga die graal even zoeken."
Zij: ,,Het boek is een parallelle wereld, die een beetje schuin op de werkelijkheid zit. Die kreek uit de roman bestaat. En natuurlijk zal iedereen in verzorgingshuis de Groene Stee wel De Blaauwe Hoeve herkennen. Maar we hebben bijvoorbeeld bewust onduidelijk gelaten waar zich de boerderij van tante Fien, waar het verhaal zich grotendeels afspeelt, bevindt."
De grote drijfveer in het boek is de kracht van de mythe.
Hij: ,,Die is toch vooral negatief. Uiteindelijk wil niemand de graal hebben. Iedereen zoekt naar de graal, onderneemt een queeste, maar als het eenmaal zover is, is men die liever kwijt dan rijk. De realisatie doodt de begeerte. Het is de kern van het taoďsme: de weg is belangrijker dan het doel."
Veel lezers zullen jullie boek onvermijdelijk associëren met De Da Vinci Code. Is dat erg?
Hij: ,,Ach, De Da Vinci Code is alleen maar een pageturner. Wij wilden een literaire roman schrijven. Dat boek wordt nu inderdaad vaak aangehaald, maar er is al zoveel over de graal geschreven, al vanaf de twaalfde eeuw. Onze roman zal ook zeker niet de laatste zijn."
Zij: ,,Ik denk dat er bij ons meer humor in zit. En meer literaire verwijzingen onderhuids. Dan Brown is veel rechtlijniger in zijn plot."
Is jullie volgende boek weer een gezamenlijk project?
Hij: ,,We zijn nu elk apart bezig aan een boek. Corine schrijft over rare sterfgevallen van bekende figuren en ik ben bezig met een studie over de echte troubadours, in het zuiden van Frankrijk in de twaalfde eeuw. Dat waren de eerste singer-songwriters, zeg maar. Binnenkort willen we wel weer samen beginnen aan een onderwerp."
Zij: ,,Daarvoor gaan we ons eerst inlezen. Waarover het zal gaan, kunnen we nog niet zeggen, maar het zal wel weer een historisch thema hebben en zich in het heden afspelen. En het spanningselement blijft belangrijk. Het moet weer een spannende roman worden."
(Auteur: Rolf Bosboom; geplaatst in de Provinciale Zeeuwse Courant)
|
