vrijdag 28 september 2007
Dichtbundel gedrukt zonder toestemming van auteurs
"Met de bloemlezing van Gerrit Komrij – de kinderpoëzie door de eeuwen heen in 500 gedichten – is iets raars aan de hand. Pas nú is bij de diverse uitgeverijen toestemming gevraagd om gedichten van rechthebbende dichters over te mogen nemen, terwijl het boek aanstaande dinsdag verschijnt. Met andere woorden: het boek is al gedrukt, ongeacht of dichters toestemming geven of niet. Dat is kwalijk, want het enige dat een dichter die geen toestemming wil geven nu nog kan doen is naar de rechter stappen om het boek uit de winkel te laten halen."
Dit meldt kinderboekenschrijver en dichter Ted van Lieshout op zijn weblog. Enkele gedichten van zijn hand blijken ook, zònder zijn toestemming, in de bloemlezing van Komrij voor te komen.
"Maar dat is niet alles", meldt hij. "Prometheus, de uitgever van het bewuste boek, biedt slechts 5 euro per overgenomen gedicht, hetgeen zo schandalig weinig is, dat je uit principe niet mee zou moeten werken aan zo'n bloemlezing.
Ter vergelijking: voor de overname van gedichten in educatieve boeken betaalt men, volgens de zogenaamde Bloemleesregeling die door uitgevers en schrijvers gezamenlijk is opgesteld, minimaal 26 euro per gedicht, dus als ze 5 euro per gedicht betalen voor overname in een commerciële uitgave, dan weet je dat het de makers in ieder geval níét gaat om de belangen van de dichters.
Die belangen raken steeds verder in het nauw, voor wat betreft de publicatie van hun gedichten in zelfstandige uitgaven. Doordat lezers steeds minder bundels van individuele dichters kopen, en liever een bloemlezing aanschaffen zodat ze van alles wát hebben, worden dichters gedwongen om aan roofbloemlezingen mee te werken. Vaak beschouwen ze het afzien van een redelijk honorarium als een investering in de eigen bekendheid en hopen zo te worden uitgenodigd op dichtersavonden. Maar het gevolg is wel ze zichzelf manifesteren als amateurdichters, omdat ze niet streven naar het honorarium dat past bij professioneel werkzame dichters. Dát honorarium streven de uitgeverijen en de bloemlezers na."
|