vrijdag 4 januari 2008
Recensie: Drie - Maarten Schinkel
door Edith Koenders voor de Volkskrant
De tijd van de goede voornemens is weer aangebroken, maar stel dat de mens helemaal niet vrij is, ‘maar de slaaf van de noodzakelijkheid’? Om deze vraag, of je je gedrag en dus je leven kunt veranderen, draait de debuutroman Drie van Maarten Schinkel, journalist van NRC Handelsblad.
Zijn boek had ook ‘Vijf ’, ‘Ze - ven’ of ‘Elf ’ kunnen heten, naar de elf dimensies die er volgens de snaartheorie zijn, maar dan had hij minstens duizend pagina’s nodig gehad en drie versies van één persoon volstaan om zijn bedoeling te illustreren.
De roman opent met de eerste versie van hoofdpersoon Walter Bardinsky, de wetenschapsjournalist die altijd had ‘gehunkerd naar een Plan, een zelf uitgedacht pad voor zijn leven’.
Hij verblijft een week in het Institute for Theoretical Physics and Multidimensional Analysis in Twente om van binnenuit verslag te doen van een baanbrekend experiment. Algauw merkt hij dat hij zelf deel uitmaakt van het onderzoek.
Versie twee heet Berry, en Schinkel zet hem neer als een geslepen heroïnejunk die van shot naar shot leeft en tussendoor steelt om aan geld te komen.
Nummer drie is de succesvolle, egoïstische zanger Spike die beroemd is om zijn protestliederen.
In het begin is het onduidelijk wat de levens van deze mannen met elkaar te maken hebben; om en om beschrijft Schinkel hun doen en laten, tot ze in het onderzoekscentrum in één ruimte belanden en beseffen dat ze een en dezelfde persoon zijn, maar dat ze hun leven een andere wending hebben gegeven.
Of konden ze niet anders? Hoe we dit allemaal moeten duiden, is niet zo eenvoudig uit te leggen. Schinkel heeft er zelf ook heel wat theorieën en filosofieën voor nodig, die hij weliswaar helder uiteenzet en zo aanschouwelijk mogelijk maakt, maar parallelle werelden zijn nu eenmaal niet zo toegankelijk.
Drie is vlot geschreven en de sciencefiction-achtige sfeer maakt de roman best spannend.
Maarten Schinkels zoektocht naar ‘een Theorie van Alles’ is boeiend, maar zijn drie Bardinsky’s zijn helaas wat vlak van karakter. Spike, met zijn ‘talentvolle luiheid’ zegeviert, maar naar het hoe en waarom blijft het gissen. Net als in het echte leven.
|