Vanavond heeft Arnon Grunberg de Gouden Uil Literatuurprijs 2007 gewonnen voor zijn roman Tirza. Naast de vergulde vogel gaat hij ook naar huis met een geldprijs van 25.000 euro. Grunberg zei in zijn dankwoord 5.000 euro van zijn prijs te schenken ter subsidie van de Amerikaanse advocaat Joseph Margulies die bezig met zijn boek over Guantánamo Bay: Guantanamo and the Abuse of Presidential Power.



De jury over de winnaar:

Van dit boek wordt je niet vrolijk. De schrijver bood een blik zonder houvast: rauw en zonder aarzeling. Het daagde de lezer uit en toont de mens op de rand van de afgrond. Tirza verbindt een indringend psychologisch portret met een analyse van de alomtegenwoordige paranoia. Walgelijk en fascinerend - maar razend sterk gecomponeerd."

De Gouden Uil Publieksprijs (ook 25.000 euro), de prijs van de lezer, ging naar Dimitri Verhulst voor zijn roman De helaasheid der dingen.

Andere geonomineerden waren Remco Campert (Het satijnen hart), Tom Lanoye (Het derde huwelijk) en Christiaan Weijts (ART.285b). De genomineerden gingen evenwel niet met lege handen naar huis, elke genomineerde ontving een prijs van 1.500 euro.

Recensenten zagen in Grunberg al een kanshebber: "Grunberg won de Gouden Uil in 2002 ook al, maar voor een essay (De mensheid zij geprezen - Lof der zotheid). Deze keer schreef hij een echte roman."



De Gouden Uil Jeugdliteratuurprijs 2007 èn de De Gouden Uil Prijs van de Jonge Lezer gingen beiden naar Marjolein Hof voor Een kleine kans (Uitgeverij Querido), haar eerste roman voor jongeren. Daarvoor schreef ze vooral voor peuters en kleuters.

De schrijfster was erg tevreden met beide prijzen: "Een boek heeft lezers nodig en als die je werk waarderen, is dat prachtig", zei ze.

De Gouden Uil is de jaarlijkse boekenprijs voor oorspronkelijk Nederlandstalig werk die zich enerzijds richt op literatuur en anderzijds op kinder- en jeugdboeken. Twee autonome jury's waarin telkens vijf deskundigen zitting hebben, nomineren ieder jaar vijf boeken per categorie. De literatuurprijs is een initiatief van Standaard Boekhandel, HUMO, Canvas en het Belgische Radio 1. Canvas zond de Gouden Uil-ceremonie live uit.

De Gouden Uil Prijs van de Lezer wordt voor de achtste maal georganiseerd. Uit de genomineerde boeken voor De Gouden Uil Literatuurprijs kon de lezer zijn of haar favoriete boek kiezen en dit via stemming op het internet of via de stemformulieren in Standaard Boekhandel, bibliotheken, HUMO en Letters magazine.

Astrid Joosten werkt aan een boek over wijn. Samen met Thérèse Boer leert ze de Nederlandse man hoe hij wijn moet bestellen in een restaurant. Voor het boek sprak ze met bekende mannen als Barry Hay, Paul de Leeuw en Guus Meeuwis. Dit meldde RTL Boulevard vrijdag.


De geïnterviewden werden onder meer gevraagd naar hun favoriete druif. Gek van wijn moet dit najaar in de winkel liggen.

Eerder bundelden de presentatrice en Boer, gastvrouw van het Zwolse sterrenrestaurant De Librije, hun krachten voor het boek De nieuwe wijnmakers. Voor dit werk over verantwoord geproduceerde wijnen mochten de vinologen proeven van diverse wijnen.

De 49-jarige televisiemaakster, bekend van de quiz Twee voor Twaalf, heeft het schrijversvak ontdekt. Eerder schreef ze Verboden liefdes, waarvoor ze elf minnaressen van getrouwde mannen aan de tand voelde.
(bron: Novum)

Exact 40 jaar na de eerste Hair brengt de regisseur Marcus Azzini (Tape, Sexual Perversity) een versie met een nieuwe generatie. Deze volledig Nederlandstalige versie gaat op donderdag 18 oktober 2007 in het Chassé theater Breda in première. Ronald Giphart schreef de dialogen en Jan Rot de liedteksten.

Eerder werd al bekend dat de cast onder meer bestaat uit Musical Award-winnares Jelka van Houten (Turks Fruit, Sexual Perversity) die haar rol afwisselt met Bettina Holwerda (Sandy uit de hitmusical Grease), Oren Schrijver (Saturday Night Fever, Mama Mia), de eigenzinnige Dewi uit Idols en hét theatertalent van dit seizoen Margreet Boersbroek (Jan Rap en z’n maat). Zij worden begeleid door een 8-koppige liveband onder muzikale leiding van Jan Tekstra en Fons Merkies.

Op 17 oktober 1967 ging Hair op Broadway in première. De musical veranderde op dat moment de wereld met zijn energieke proteststem en eerste naakt in het theater. Nummers als Let the Sunshine in, I Got Life en Aquarius zijn onsterfelijke hits geworden.

Willem van Kooten werkt aan een boek over de piratengeschiedenis van Veronica, meldt het Algemeen Dagblad. Van Kooten, die zich in de piratentijd Joost den Draaier noemde, zei dit bij de boekpresentatie van Dit was Veronica van oud luisteraar Auke Kok.

Het boek van Van Kooten gaat Joost mag het weten heten. Het is een verwijzing naar het programma dat hij halverwege de jaren zeventig bij Veronica presenteerde. "En die titel ga ik ook in mijn boek volledig waarmaken. Auke Kok heeft een leuk, spannend en informatief boek geschreven, maar ik heb hem natuurlijk niet alles verteld. Als het een beetje meezit, ligt het eind van dit jaar bij de boekhandel."

Mariska Reijmerink is meer dan levenspartner en muze van cabaretier Vincent Bijlo. Ze treedt op, zingt en schrijft. Sinds kort ligt de eigen-beheer novelle Boventonen in de (online) winkel. ,,Zonder Vincent was het boek er niet geweest.

Vier jaar geleden lag Mariska Reijmerinks debuut al klaar. Een novelle over een jonge vrouw die met haar zangkoor een week naar Engeland gaat. Tussen het zingen door wordt de hoofdpersoon aan het denken gezet. Over wat ze wil met haar leven, over liefde en trouw, over haar grote verdriet.

Is het boek ook interessant als je niet in een koor zingt?
,,De reacties waren positief, ook van mensen die niet zingen. Oh, gaat dat zo, zeiden ze. Je krijgt inzicht in hoe zo’n koor, metafoor voor de samenleving, werkt.’’


Waarom heeft het boek zo lang op de plank gelegen?
,,Ik was onzeker en bang iets slechts te leveren. Het gaat over een kwetsbare vrouw en het komt dicht bij mezelf. Dat maakt publiceren lastiger. En je moet tegen kritiek kunnen. Vier jaar geleden was ik er nog niet klaar voor, nu wel.’’

Waarom geen roman?
,,Dit is het beste wat ik op dit moment kan. En mijn volgende boek wordt weer een novelle. Ik wil met een paar woorden een wereld schetsen en niet alles invullen. De lezer moet aan het werk.’’

Wat was Vincents aandeel?
,,Hij heeft taal- en spelfouten eruit gehaald, maar van de verhaallijn moest hij afblijven. Het boek was af. Hij vond het trouwens mooi.’’

Twintig jaar geleden liep ze de toen nog onbekende Bijlo tegen het lange lijf. Wekelijks las ze zijn eveneens blinde broer Marcel voor z’n studie voor uit een boek waarvan nog geen braille- of luisterversie bestond. De gebroeders Bijlo woonden samen aan de IBB-laan in Utrecht. Er broeide al wat, maar nadat het boek uit was, kwamen ze elkaar alleen nog tegen op verjaardagen. Twee jaar later zag ze hem op tv bij Sonja. Bijlo had net het Leids Cabaret Festival gewonnen. ,,Ik dacht: het is zo’n leuke man, die moet ik hebben.’’

Dat hij blind is, was geen beletsel?
,,Ik heb er twee jaar over na kunnen denken. Hij was de eerste blinde die ik live meemaakte. Conclusie: dat is niet van belang. Wat telt is dat hij aan me gewaagd is, me aan het lachen maakt, dat we op dezelfde manier in het leven staan. Vooral zijn besef van eigen kwetsbaarheid is mooi.’’

Heeft een blinde echtgenoot ook voordelen?
Haha, ik word niet afgerekend op mijn uiterlijk. Een kilootje erbij vindt Vincent niet erg. Nee, hij heeft me nooit gezien, maar hij heeft een completer beeld van mij dan wie ook. Zien is maar één dingetje, het gaat om begrip voor elkaar.’’

Je bent zn vrouw,chauffeur, regisseur, muze, klankbord, kledingadviseur.Is hij van je afhankelijk?
,,Dat is wederzijds. We maken elkaars leven leuker. Maar zonder hem zou mijn boek er waarschijnlijk niet zijn en zou ik niet optreden. Hij is mijn beginpunt. Vincent redt zich prima zonder mij, ook artistiek. Al wil hij wel altijd weten wat ik van z’n werk vind.’’

Reijmerink is iemand van twaalf ambachten, maar zonder dertien ongelukken. Ze zat op kantoor, gaf les, werkte als vertaalster. Met dat laatste stopte ze toen ze er jaren geleden achter kwam dat ze dyslectisch is. ,,Vertalen voor drie cent per woord, dat schiet dan niet op. Ik ben typisch een dyslecticus. Veel doen, vaak vastlopen. En dan de vraag: wat nu? Ik ben een twijfelaar.’’

Maar ook een multi-talent.
,,Om dat te zien moet je eerst wat ouder worden. Op je 20e wil je normaal zijn en weten wat je moet gaan doen. Achteraf ben ik blij met al dat getwijfel. Wat ik nu doe, is veel leuker dan vertalen of lesgeven. Maar het is en blijft een zoektocht die pas eindigt met de dood.’’

Als je een keuze moet maken tussen al die talenten?
,,Optreden is heel erg leuk. Schrijven is belangrijk, maar vooral rationeel. Zingen heb ik echt nodig. Meer zuurstof in je lijf, Daar word ik fris en blij van. Zingen verlicht het leven.’’

Gelukkig in de liefde, mooi vak, boek in de winkel, nieuwe liedjes-cd in de maak. Het is af.
,,Hoho. Ik ben nog niet eens veertig. Ik ben een laatbloeier, het begint net.’’
(auteur: Hans van den Ham, gepubliceerd in AD)

Daphne Deckers knabbelt graag op muntdrop, worteltjes en pinda's om inspiratie op te doen. Als een writer's block op de loer ligt, shopt de schrijfster online. Dan trekt ze haar creditcard en vlucht ze het internet op. "Op matchesfashion.com weten ze het al: die Deckers zit weer vast", vertelt ze in de glossy Beau Monde.

Met een goedkope smaak is de echtgenote van tennislegende Richard Krajicek niet gezegend. Op momenten dat het haar ontbreekt aan inspiratie bestelt ze schoenen van Christian Louboutin en jurkjes van Diane von Furstenberg. "Dat schrijven wordt zo een dure hobby", grapt ze.

De 38-jarige blondine mag dan van luxe outfits houden, tijdens het schrijven zit ze er het liefst bij als een Hobbit, zo stelt ze beeldend. "Met dikke sloffen aan en een pot thee bij de hand."

Deckers staat bekend om haar humoristische bespiegelingen op het moederschap. Naast haar wekelijkse column voor De Telegraaf publiceerde ze de boeken De geboorte van een moeder en De geboorte van een gezin. Zondag ging het Amerikaanse toneelstuk Steel magnolias in première, waarvoor zij het script vertaalde naar het Nederlands en bewerkte.
(bron: Novumnieuws)

Vergeten schrijvers, sommigen met meer dan 15 publicaties op hun naam. Een enkeling net in de vijftig, de meesten rond de zeventig. Waar ging het mis, waarom zijn hun tijdgenoten, collega's en bekenden van weleer, zoals Bernlef, A.F.Th., Geerten Meijsing er wel gekomen en zij niet?

In de korte hoofdstukken die Joris van Casteren aan de 22 auteurs wijdt, blijken vooral de teruglopende verkoopcijfers en de steeds negatievere kritieken er de oorzaak van te zijn. Binnengehaald als grote talenten viel het uiteindelijk toch tegen. Eduard Visser werd door Hermans ontdekt, maar kon de belofte niet waarmaken een groot schrijver te worden; Alexander Zwagerman kwam niet uit de schaduw van zijn broer die wel doorbrak; Ben Borgarts debuut uit '72 werd zesmaal herdrukt, nu kent niemand hem meer op de redactie van de Bezige Bij.

Een aantal is verbitterd, de literatuur heeft hun leven verwoest, maar ze blijven hopen op een nieuw publicatie, een comeback. Zij die er op tijd zijn uitgestapt, voelen weinig rancune tegen de schrijfwereld. Het was een mooie tijd die nu achter hen ligt.

In het voorwoord zegt Joris van Casteren over een aantal jaren weer een dergelijk boekje te willen schrijven. Dan zijn er natuurlijk anderen in de vergetelheid geraakt. Monika Sauwer, Eriek Verpale of zelfs Oek de Jong? De toekomst is ook wat dat betreft niet te voorspellen.
(Arjen van Meijgaard op De Recensie)

Zeg mijn lezers dat ik doorschrijf Joris van Casteren

Het vandaag gepubliceerde blook (weblog in boekvorm) Meer is één van de eerste echte blooks van Nederlandse bodem. Het beschrijft de belevenissen, gedachten en gevoelens van de twintiger Merel van den Berg vanaf het moment dat zij te horen krijgt dat ze Non Hodgkin heeft in oktober 2004. Dertien maanden lang trok haar weblog boven verwachting veel bezoekers (waaronder schrijver Kluun) en is nu in boekvorm gepubliceerd om haar verhaal nog toegankelijker te maken voor een breed publiek. De opbrengst komt volledig ten goede aan drie instanties die tijdens haar periode van ziekte erg belangrijk waren.

Tijdens haar ziekte (Non Hodgkin, een vorm van lymfklierkanker) genoot Merel volop van wat het leven haar nog kon bieden en deelde dit met haar omgeving via haar weblog, ondanks pijn, verdriet en momenten van wanhoop. Lezers bleken onverwacht niet alleen vrienden en familie te zijn, maar ook vele andere belangstellenden en lotgenoten beleefden zo hoe ze tijdens haar ziekte invulling geeft aan haar dagen, de dagelijkse worsteling om positief te blijven en van het nu te genieten.

Woensdag 21 september 2005:
"Heb na mijn laatste chemo voor 't eerst een bloedtransfusie gehad. Ik heb hier nogal een aversie tegen.. wat ander menselijk materiaal betreft ben ik nogal smetvrezerig denk ik. Ik word helemaal misselijk bij het idee dat er nu van 2 andere personen cellen door mijn lichaam gaan. In het ziekenhuis begrepen ze hier echt niets van. Een zakje chemo is toch veel erger? Nou, voor mij niet dus. Ik moet toegeven dat ik me er wel een stuk beter door voel. In huis loop ik weer rond i.p.v dat Bas me voor elk plasje en dingetje met de rolstoel verplaatst. Heel fijn om weer zelf te gaan en staan waar ik wil en niet zo compleet afhankelijk te zijn. Dat is psychisch ook heel zwaar namelijk. In mijn vorige post schreef ik over hoe ik het afgelopen jaar mijn tijd eigenlijk afwachtend heb doorgebracht door vol te houden, door de dag door te komen, Ziggy uitlaten, bakjes thee drinken, om 15:00 Oprah kijken en na een week weer naar het ziekenhuis voor chemo of bestralingen of whatever. (Even doorbijten' en beter worden). Er zijn veel mensen die altijd zo leven. Die in mijn ogen hun tijd verspillen. Maar dat moet iedereen natuurlijk zelf maar weten. Ik kan me nu ook heel goed voorstellen dat als je deze ziekte overleeft dat je met recht kunt zeggen dat het het beste is dat je ooit is overkomen. Je gaat echt voor 300% leven. Ik heb echt het idee dat het leven aan veel mensen gewoon voorbij gaat. Jammer voor die mensen. Jammer voor mij dat ik misschien niet zo veel tijd meer heb om te benutten of te verspillen. Wat doe je met je tijd als je weet dat je misschien niet zo veel tijd meer hebt? De eerste paar dagen was dit echt een probleem aan 't worden.. Dan zat ik 's avonds laat voor de TV en kwam er een reclameblok voorbij dan werd ik al helemaal a-relaxed want reclames kijken is natuurlijk echt zonde van je tijd. Het werd steeds extremer, ik had geen rust meer en wilde de hele dag volplannen. Dit ging me langzaam opbreken... je kunt niet iedere minuut benutten op die manier. Ik ben nu weer een andere weg ingeslagen. Ik ga er voor om beter te worden. De realiteit is dat het heel moeilijk zal gaan worden, maar ik ga er gewoon voor. Trouwens, ik kan niet anders. Ik kan me gewoonweg niet voorstellen dat er binnenkort een einde aan zou moeten komen en ik wil me daar ook helemaal niet op instellen. Ik ben er van overtuigd dat als je je op de dood gaat instellen, je ook niet lang meer hebt."

Na het overlijden van Merel op 9 november 2005 besluiten haar naasten iets positiefs te halen uit deze zeer verdrietige omstandigheid en maken van haar weblog een boek, aangevuld met een fotoalbum en herinneringen. Op deze manier wordt er iets mee gedaan voor anderen. Het kan voor velen een inspiratiebron zijn dat Merel zelf meedenkt en meebeslist tijdens haar ziekte en de kwaliteit van het leven in het hier en nu positief bleef benaderen (zie haar laatste woorden op het weblog van 6 november 2005). "'s Avonds kijk ik niet naar wat ik niet heb kunnen doen of wat ik had willen doen, maar naar wat ik toch maar weer gedaan heb die dag en ben daar dan ook trots op!"

Het besef dat je elke dag van je leven moet genieten is de boodschap van het boek geworden.

Merel's weblog bleef ook bij Kluun niet onopgemerkt, hij schrijft in 2005 op zijn site:

"Als ik de verhalen op de weblog van Merel van den Berg lees, word ik weer even stil. De Carmens en Merels van deze wereld leveren dagelijks fysieke en mentale prestaties met een tien op de schaal van Dennis van der Geest en Roger Federer".

De opbrengst van het boek wordt geheel gedoneerd aan drie instanties, die tijdens de periode van haar ziekte heel belangrijk waren: (1) het VUmc, afdeling hematologie, waar hoop werd gevonden na te zijn "uitbehandeld", (2) de Dr. LeShan Stichting, waar Merel hulp en steun vond tijdens haar laatste maanden en (3) de website kanker-aktueel.nl, waar zeer veel nuttige informatie werd gevonden.

Het eerste exemplaar van het Meer is overhandigd aan prof. Dr. P.C. Huijgens, MD PhD, hoofd afdeling Hematologie van het VUmc. "In Meer is te lezen en te voelen hoe levenskracht zich vertalen kan in vechtlust, en ook in, uiteindelijke berusting. Zo' n combinatie zou ook in elke verpleegkundige en doktor aanwezig moeten zijn", aldus Prof. Dr. Huijgens.

Het boek wordt uitgegeven door de stichting MEER. Meer is te bestellen via de website: www.merelvandenberg.nl à € 19,50. ISBN: 978-90-9021320-0.

Louise Cornelis over het boek van Dave Eggers, Wat is de Wat, de autobiografie van Valentino Achak Deng.

Op ongeveer eenderde van Wat is de Wat staat de gruwelijkste scène beschreven: Dinka’s uit Zuid-Soedan worden door de politie naar een trein gebracht om geëvacueerd geworden. De mannen worden gescheiden van de vrouwen en kinderen en de trein bestaat uit veewagons. Die worden zo volgeladen dat de mensen bijna stikken. Na twee uur horen de vrouwen en kinderen geschreeuw en schieten, brand en geloei. Door de kieren van hun wagon zien ze hoe de wagon met mannen in de brand wordt gestoken. Duizenden mannen verbranden.

Deze scène is zo gruwelijk vanwege de associatie met die ándere genocide waarbij mensen in goederenwagons werden geladen en door kieren lucht moesten halen en soms nog een glimpje van de buitenwereld konden opvangen, terwijl ze vervoerd werden naar de gaskamers van de Endlösung. En daarvan hebben we toch met zijn allen gezegd en diverse malen herhaald: dat nooit weer.

Maar het gebeurt, in Soedan, het gebeurde in het Zuiden en het gebeurt in Darfur. Van deze en andere scènes in Wat is de Wat gaan je nekharen daarom overeind staan. Maar Wat is de Wat is meer dan het zoveelste ellende-boek over Afrika in het algemeen en Soedan in het bijzonder. Ja, het is gruwelijk, maar het is ook prachtig, om twee redenen.

In de eerste plaats is het vertelperspectief heel bijzonder. De hierboven beschreven scène wordt verteld door een vriendje aan de ik-persoon in het boek, de ‘lost boy’ Valentino Achak Deng. Die vertellende ik-persoon zit er dubbel in: hij beschrijft zijn leven als kind in Zuid-Soedan, de vlucht naar eerst Ethiopië en later Kenia, zijn verblijf in een vluchtelingenkamp en uiteindelijk zijn vertrek naar Amerika. Maar ondertussen ligt hij in het ‘nu’ van zijn rol als verteller eerst geboeid en gewond door overvallers op de grond van zijn Amerikaanse huis. Hij vertelt zijn verhaal in gedachten aan het jongetje dat zijn overvallers als bewaker bij hem hebben achtergelaten. Later wacht hij in een ziekenhuis eindeloos op behandeling aan zijn verwondingen. Hij wordt daar vermoedelijk afgescheept: niet verzekerd, vluchteling, zwart. Tijdens het wachten vertelt hij het verhaal van de lange jaren in het vluchtelingenkamp. Er vindt dus een soort verdubbeling van eerst ellende en dan wachten plaats. Een meesterlijke vertelvondst.

En dan is er nóg een dubbele bodem in het perspectief, want het boek is wel een autobiografie, maar toch door iemand anders geschreven dan Valentino Achak Deng. De schrijver, Dave Eggers, heeft Dengs woorden opgetekend.

Dus zo’n scène als hierboven, die lezen we in de woorden van Eggers zoals die ze heeft gehoord van Deng zoals die ze hoorde van zijn vriend in het vluchtelingenkamp en vertelde aan zijn bewaker terwijl hij geboeid en gekneveld op de grond van zijn huis lag. Kunt u het nog volgen? Het klinkt ingewikkeld, maar dat is het niet. Het is alleen maar briljant geschreven.

En dat is nog niet alles. Want het tweede prachtige aan dit boek is dat het laat zien hoe groot de veerkracht is van Deng en met hem van vele andere lost boys, vluchtelingen, Soedanezen, Afrikanen. Het is ongelofelijk en – voor een ander dan Eggers – onbeschrijfelijk wat Deng allemaal meemaakt. Alsof een jonge jeugd in Zuid-Soedan ten tijde van de burgeroorlog nog niet genoeg is, blijft rampspoed hem achtervolgen, en wel zodanig dat hij zich af gaat vragen of hij misschien onheil afroept over de mensen om hem heen.

Stel je voor: hij zou net naar Amerika vertrekken op… 11 september 2001. Dat betekent dus nog meer wachten. Maar eenmaal in Amerika wordt zijn vriendin door een jaloerse ex omgebracht. Deng zelf is ook een paar keer bijna dood, door uiteenlopende zaken als uitputting tijdens de mars naar Ethiopië en een auto-ongeluk met het theatergezelschap waarin hij speelt in het vluchtelingenkamp – en natuurlijk is hij ook bang dat de Amerikaanse overvallers hem zullen doden.

Maar Deng leeft, en dat niet alleen: hij heeft plannen, hij heeft idealen, en soms is zijn leven zelfs heel gewoon. Er kan gelachen worden zelfs, met dat theatergezelschap bijvoorbeeld, of als hij vrienden maakt (daar is hij goed in), of wat aanrommelt met meisjes in het vluchtelingenkamp. De opbrengst van het boek is onder andere bestemd om hem te laten studeren.

Wat is de Wat is gruwelijk maar ook prachtig en hoopvol. Het is bovendien meeslepend: ik las de 460 pagina’s ademloos uit. Het is een must voor elke Soedan- en Afrika-liefhebber - en eigenlijk ook voor iedereen die ‘dat nooit weer’ denkt.
(met dank aan Afrikanieuws.nl)

Boekennieuws publiceerde in februari dit jaar al een fragment van het boek.

Wat is de wat Dave Eggers

Arnon Grunberg (Tirza), Gerbrand Bakker (Boven is het stil) en Tom Lanoye (Het derde huwelijk) behoren tot de genomineerden voor de Libris Literatuur Prijs, die op 7 mei in Amsterdam wordt uitgereikt. Ook Louis van Dievel (De Pruimelaarstraat), Sana Valiulina (Didar & Faroek) en L.H. Wiener (De verering van Quirina) maken kans op de prijs.

De jury maakte de zogeheten shortlist maandag in Amsterdam bekend. Schrijvers als Maarten ‘t Hart, Remco Campert en Dimitri Verhulst, die zelfs met twee boeken op de eerder bekendgemaakte longlist stond, zijn afgevallen. De jury staat dit jaar onder leiding van Cox Habbema, actrice en oud-directeur van de Stadschouwburg in Amsterdam.

De zes genomineerde auteurs ontvangen elk 2.500 euro. De auteur van het winnende boek ontvangt in mei een bedrag van 50.000 euro.

De boeken van de zes genomineerden zijn bij zes verschillende uitgeverijen verschenen. Uitgeverij De Bezige Bij, waarvan drie boeken op de longlist stonden, is met geen enkel werk in de shortlist terechtgekomen.

Vorig jaar won K. Schippers met het boek Waar was je nou?

De winnaar van de Libris Literatuur Prijs 2007 wordt op 7 mei bekendgemaakt tijdens een diner voor genodigden in het Amstel Hotel te Amsterdam. Tot de aanwezigen behoren vele ex-prijswinnaars en ex-juryvoorzitters, onder wie de Minister van Binnenlandse Zaken Guusje ter Horst, vice-voorzitter van de Raad van State Herman Tjeenk Willink, SER-voorzitter Alexander Rinnooy Kan en Minister van Staat Hans van Mierlo. De aanwezigheid van ex-juryvoorzitter en Minister van Cultuur Ronald Plasterk hangt mede af van het verloop van een werkbezoek in het buitenland. Nova (Nederland 2) zal die avond live verslag doen.
(bron: ANP)

De schrijver Richard Osinga, auteur van Bor in Afrika, Klare Taal en Wembley, is de schrik nog niet te boven. Toen hij vrijdagavond na een borrel thuiskwam, ontdekte hij dat er was ingebroken in zijn huis.

Zijn laptop was verdwenen, evenals de portemonnaie van zijn vrouw. 'Van alle familiekiekjes en videos op die laptop had ik gelukkig een backup,' aldus Osinga. 'Maar op de laptop stonden verschillende manuscripten van boeken die nog niet uitgegeven waren.'

De bankpasjes en de portemonnaie van zijn vrouw waren snel teruggevonden in de struiken rond het huis. De schrijver doet een beroep op de dieven om hem in de manuscripten, op een cd te branden en door de brievenbus te gooien. 'Het gaat om literatuur!'

Eén van de verloren stukken was zijn aanzet tot de roman Adios Queridos Amigos. 'Die was vrijwel af, maar moest eigenlijk nog rijpen.'

Uitgeverij Querido geeft aan niet bang te zijn voor roofdrukken van de verder onbekende manuscripten. Wel zijn ze blij dat het manuscript voor Beach Hotel Jerusalem inmiddels bij hen op tafel ligt.

Aanstaande woensdag is in Amsterdam de presentatie van het nieuwe boek Dit was Veronica. Het boek gaat over de geschiedenis van de zeezender Radio Veronica en is geschreven door Auke Kok. Voormalig Veronica-medewerkers Juul Geleick en Ad Bouman van de Stichting Norderney verzorgden de foto's in het boek. Ook op de Veronica Dag op 31 maart zal het boek worden gepresenteerd. Radio-historicus Hans Knot schreef deze recensie:

Bij de schrijver van het boek Dit was Veronica, geschiedenis van een piraat, Auke Kok (1956) ontstond in 1973 het idee een opstel te schrijven over de zaken rond de demonstratie, die op 18 april werd gehouden in Den Haag. Dit als een groots protest tegen de plannen van de Nederlandse overheid via een wetgeving een einde te maken aan de ontzettend populaire uitzendingen van het radiostation Veronica. Het station dat vanaf een schip in internationale wateren haar signalen naar de miljoenen luisteraars in ons land verspreidde. Kok was het al vroeg duidelijk gemaakt dat je moest schrijven over een onderwerp waarvan je verstand had. Het opstel kwam er en werd voorgelegd aan de leraar op het Atheneum klas 4 en het verhaal is Auke altijd bijgebleven. Maar helaas in geschrift verdwenen tijdens de één of andere verhuizing. En dus besloot Auke Kok, drie decennia later, andermaal te duiken in de roemruchtige geschiedenis van de zeezender Radio Veronica om het verhaal op een totaal andere manier neer te zetten dan in voorgaande publicaties over dit onderwerp is gebeurd.

Rode draad is de techniek van interviewen, die Kok heeft toegepast, waarbij de verhalen naar bovenkomen, vertelt drie decennia na de daadwerkelijke gebeurtenissen. Gevolg: de verhalen worden gemakkelijker verteld dan destijds. Natuurlijk blijft er de sfeer van de onderlinge vriendschappen binnen het Veronicateam overeind staan; maar hier en daar in het verhaal wordt de één door de ander zeker niet gespaard.

Als auteur van de vijf delen over de geschiedenis van Radio Veronica, zoals in de mid jaren negentig van de vorige eeuw zijn gepubliceerd (SMC, Amsterdam), leek me het dan ook zeer moeilijk deze nieuwe publicatie Dit was Veronica, geschiedenis van een piraat, met een onafhankelijke blik te recenseren. Immers, in hoeverre kan van de schrijver verwacht worden tot in details de historische waarde van feiten neer te zetten.
Ergens lees ik bijvoorbeeld dat het REMeiland pal voor de kust van Scheveningen lag. Auke Kok was zelf mee op een tocht, een paar jaar geleden en moet gemerkt hebben dat de tocht naar de plek van het eiland ruim anderhalf uur duurde vanuit de haven van hetzelfde Scheveningen. Maar, na het lezen van het boek en de door mij gemaakte aantekeningen zijn details als deze totaal onbelangrijk geworden.

In Dit was Veronica, geschiedenis van een piraat sleept Auke Kok met veel elan en overtuiging je door de roerige jaren zestig en de eerste helft van de jaren zeventig heen; een avontuur over de vrije jongens die iets deden dat écht niet mocht: namelijk uitzendingen verzorgen van een schip. Radio beluisteren veranderde in het positieve vanaf 1965 waarna de radiomakers een eenheid gingen vormen met niet alleen de artiesten – immers ze konden daar financieel op een aantal manieren ook weer beter worden – maar ook met de vele luisteraars. Het tot één grote warme familie groeien, was het resultaat dat leidde tot meer dan 150.000 demonstrerende mensen, voornamelijk jongeren (smalend soms de kinderkruistocht genoemd), in Den Haag in april 1973.



Auke Kok laat in dit boek de lezer zeer nabij komen in de manier waarop het de verhalen van de betrokkenen neerzet. Het was alsof ik de boeken uit mijn eigen jeugd, als 'De Radio Omroepster' van Maxim van Amstel en Hier Radio Holland van W.N. van der Sluys opnieuw in mijn handen had.

Boeken die me raakten en keer op keer werden teruggepakt voor gedeeltelijke herlezing. In het geval van deze nieuwe publicatie van Auke Kok, die al eerder zijn sporen verdiende met o­ndermeer Balverliefd; 1974 – Wij waren de besten en Onze Jongens de nieuwe helden van Oranje, trekt hij niet alleen de babyboomers door de wilde jaren heen om nog eens terug te beleven hoe in die tijd het radiobeluisteren en de gehele sfeer eromheen werd beleefd, maar weet hij ook aan de nieuwe generatie duidelijk te maken dat deze beleving toch een totaal andere was dan die van de huidige iPod en mp3-generatie.

Auke Kok (foro rechts) weet in zijn verhaal hier en daar ook wat spellenprikjes uit te delen en haalt de mythe onderuit dat de Veronica Top 40 een ontdekking van Willem van Kooten was; maakt hij tevens duidelijk dat er wel degelijk restricties waren bij de te draaien muziek (In Lennon's The luck of the Irish werd té veel gevloekt) en dat ook bij Veronica wel aan een lichte vorm van payola werd gedaan. Het betalen voor het draaien van bepaalde muziek gebeurde vanaf één tientje ingesloten in een pakje sigaretten. Maar ook werd er wel degelijk gemanipuleerd met de noteringen in de Top 40, hoewel dit volgens Lex Harding slechts in de o­nderste regionen zou zijn gebeurd.

Vele meesleurende verhalen trekken je door het boek heen, zoals het ontstaan van het later immens populaire Candlelight van Jan van Veen. Simpel ontstaan nadat Van Veen een aantal biertjes té veel had gedronken en vervolgens uit baldadigheid een gedichtje fluisterend de luisteraar toevertrouwde. Met als gevolg vele brieven, gevolgd weer door honderden en later postzakken vol verzoeken tot het voorlezen van persoonlijke gedichten.

Maar ook de latere concurrentie met RNI, ook bekend als Radio Noordzee, wordt niet vermeden. De bomaanslag die in opdracht van lieden in de top van de organisatie van Veronica werd gepleegd op de concurrentie, wordt niet vermeden. Een ander belangrijk aspect in het boek van Auke Kok is dat hij met regelmaat ook de luisteraars en de artiesten over diverse o­nderwerpen aan het woord laat om op die manier inderdaad te komen tot het beeld van ‘wij waren één grote familie’. Een familie die in eerste instantie de grote ‘vrolijke’ familie was o­nder leiding van Willem van Kooten, maar jaren later vergroeide tot een ‘sentimentele familie’, o­nder leiding van Rob Out. Een programma als ‘Het laatste uur’ van Radio Veronica, waarvan anno 2007 sommigen nog met weemoed en verdriet kunnen terug luisteren – is een voorbeeld van opper sentiment. Andere ‘familieleden’ hadden destijds al afgehaakt om hun plezier elders te vinden op de ‘220’ op de middengolf.

Afsluitend kan gesteld worden het advies te volgen dit boek zondermeer snel te kopen, daar het een aangename aanvulling is op datgene al eerder werd gepubliceerd over de geschiedenis van de zeezender Radio Veronica. Gelukkig ontkracht Auke Kok de ondertitel van zijn boek Dit was Veronica, geschiedenis van een piraat op pagina 24 door te stellen dat de medewerkers van Radio Veronica 'gelukkig formeel niets illegaals deden.'

Dit was Veronica Auke Kok

Tijdens de 72e Boekenweek hebben naar schatting 900 duizend mensen een boekhandel bezocht. Dat zijn er honderdduizend meer dan vorig jaar, waarmee een nieuw record wordt gevestigd. Dat meldt de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) zaterdag. Volgens de CPNB, die de week organiseert, trokken de boekhandels honderdduizend bezoekers meer dan vorig jaar. Het Boekenweekthema was dit jaar humor.

Het Boekenweekgeschenk is dit jaar ook in een oplage van twintigduizend stuks in het Turks verschenen. Het boek speelt zich af in de Turkse hoofdstad Istanbul. Daarnaast is de verschijning in het Turks bedoeld om het lezen onder Turken in Nederland te promoten.

Veel verkochte boeken tijdens de Boekenweek waren onder meer Lucifer van Connie Palmen, De Wandelaar van Adriaan van Dis en De goede stad van Geert Mak.

De Boekenweek wordt zaterdagavond in Utrecht afgesloten door Bart Chabot, Ronald Giphart, Martin Bril, Jan Mulder en Remco Campert.
(bron: Trouw)

De boekenweek 2007 is bijna geschiedenis. Dat zou Geert Mak in meer dan één opzicht moeten aanspreken. Hij heeft zijn ongetwijfeld slopende Twaalf Provinciëntour erop zitten. De boekenweekgeschenkschrijver die graag omziet, straalde eerder deze week in Goes beschaving uit. Belezen, om in de sfeer te blijven. Wat wil je, met Kees Slager aan een keukentafel.

Nog steeds lijkt het elk jaar gekker te worden. Meer dan 900.000 exemplaren van De brug gingen afgelopen anderhalve week over de toonbank. Een oplage om stil van te worden: acht jaar geleden pas werd de grens van 500.000 stuks overschreden. Afgelopen zondag werd het geschenkboek voor de zesde keer op ruime schaal als treinkaartje gebruikt. Literatuur brengt mensen in beweging. Van de 910.000 boekjes waren er meteen 20.000 in het Turks gedrukt als Köprü. Ook die waren in trek, en niet alleen bij uit Turkije afkomstige lezers. 'De Boekenweek goes Europe', zo leek het, want ook in die contreien viel er deze week een feestje te vieren.

Wat is dat toch met lezend Nederland?
Met de regelmaat van de klok verschijnt er wel ergens een rapport waarin algehele ontlezing wordt voorspeld. De jeugd roept 'boeie' en sms't maar weer eens. De werkzame medemens heeft naast baan en gezin geen tijd meer om een krant, laat staan een boek ter hand te nemen. En ga zo maar door, kommer en kwel alom. In de Boekenweek blijkt dat dan weer mee te vallen. Lof der Zotheid, het thema van dit jaar is toepasselijk.

Als het over lezing en ontlezing gaat, lijkt niemand echt het verlossende woord te kunnen spreken. Zeker is dat we minder doemdenkerig hoeven te zijn, dan ons jarenlang werd voorgehouden.

Dick Anbeek van De Drukkerij in Middelburg en sinds vorig jaar voorzitter van de Nederlandse Boekverkopersbond, heeft al gehoord dat de verkopen deze boekenweek tussen 5 en 10 procent hoger liggen dan vorig jaar. Hij is ook zeer te spreken over het rapport van Motivaction, waarin het vrijetijdlezen een mooie toekomst wordt toegedicht.

De optimisten aan de winnende hand. Elk jaar verschijnen er weer meer nieuwe titels (17.499 in 2005) en zit de jaaromzet van de boekhandels ruim boven het miljard (van 735 miljoen euro in 1990 en 904 miljoen euro in 1997 tot 1,2 miljard euro in 2005). Daarmee is het cijfermateriaal van de boekenclub niet op. Online zoekdiensten, die door onder andere Google en Amazon worden aangeboden, hebben een positieve invloed op de verkoop. Wat Zeeland betreft melden de bibliotheken dat het aantal uitleningen over een periode van acht jaar nog steeds in de lift zit.

De vorig jaar voor het eerst gehouden actieweek 'Nederland Leest' voegt een nieuwe dimensie aan het geheel toe. Het gaat om de verspreiding van een gratis boek - in 2006 Dubbelspel van Frank Martinus Arion, komend najaar De gelukkige klas van Theo Thijssen - via de bibliotheken. Lezers worden uitdrukkelijk uitgenodigd aan het eind van die week mee te doen aan publieksdiscussies.

Die discussie, daar is Cees Hamann wel van gecharmeerd. Zijn bibliotheek in Vlissingen kreeg vorig jaar een Nationaal Keurmerk van de Vereniging van Openbare Bibliotheken. Voor directeur Hamann is de bibliotheek een oase van rust in een verder overspannen informatiewereld, een wegwijzer voor mensen die belangrijke keuzes moeten maken op het gebied van verzekering, gezondheid, onderwijs, politiek.

Hamann: ,,Dát is de uitdaging van nu. Mensen krijgen een lawine aan informatie over zich heen. Wij helpen daarin wegwijs te worden, zodat je conclusies durft te trekken: voor mijn kind is die school of dat ziekenhuis het beste. Uit internationaal onderzoek blijkt dat in Nederland 39 procent van de beroepsbevolking moeite heeft met het lezen van informatie. Die groep dreigt af te haken en achter de Wildersen en de SP aan te gaan lopen. Sterker nog: dat gebeurt al. Het is de maatschappelijke opdracht van bibliotheken om mensen mondiger te maken, zodat ze zich niet laten verleiden door simpele oneliners van een politieke partij. Oké, in dat opzicht voel ik me nog een beetje een ouderwetse missionaris.''
(auteur: Jan van Damme; geplaatst in de PZC)

De Heilige Graal ligt niet in Glastonbury, Parijs, Perzië of Noord-Spanje, maar gewoon in Graauw, Zeeland. Die ontdekking - een vermoeden eigenlijk - is de rode draad in de nieuwe onderhoudende roman Het leugenverhaal, een historische thriller van het schrijversechtpaar Corine Kisling en Paul Verhuyck, dat in Graauw woont.

Het boek, dat deze week is verschenen, gaat over de Amsterdamse uitgever Lucas Mingus, die na het overlijden van zijn tante Fien afreist zijn geboortedorp Graauw om de erfenis af te handelen. Dan blijkt dat de boerderij van zijn tante bijzondere belangstelling geniet van veelal dubieuze lieden, die kennelijk geld ruiken.

Die zijn gelokt door een artikel van de oude monnik Rosseel, die in een wetenschappelijk tijdschrift verbanden heeft gelegd tussen de graal en het Reinaert-verhaal. Een kluizenaar zou de graal in 1170 naar Graauw hebben gebracht. De auteur van Van den vos Reynaerde, Willem, hoorde rond 1250 verhalen over een schat nabij 'Hulsterlo' (Nieuw-Namen) en verwerkte die in zijn Reynaertepos als het leugenverhaal dat de vos vertelt.

In hoeverre berust het boek op feiten?
Hij: ,,95 procent is juist, verankerd, vaststaand."
Zij: ,,Ontzettend veel is waar."
Hij: ,,Er waren wel enkele lacunes. Daar moest de fictie bijspringen."
Zij: ,,Waar we zelf van achterovervielen is de ontdekking dat Willem in Zandberg is geweest. Hier dus, in Graauw. Dat staat in een recente studie van Rik van Daele."
Hij: ,,Dat was zó overtuigend. Eigenlijk was dat wereldnieuws."

Maar de graal in Graauw?
Hij: ,,Dat is natuurlijk absolute fictie. Dat die kluizenaar hier is geweest, hoort bij die vijf procent."
Zij: ,,Maar dát er een kluizenaar is geweest die hier een uithof heeft gesticht, dat is wel geattesteerd."

Wat vonden jullie zelf opmerkelijk?
Hij: ,,Wat voor ons heel leuk was, is dat 'grauw' staat voor 'vaal, somber', maar oorspronkelijk 'schitterend, stralend' betekende."
Zij: ,,Wat ook waar is, is dat onder Graauw allerlei regenputjes en gangetjes zijn die met elkaar verbonden zijn."

Jullie hebben ieder afzonderlijk al vijf romans geschreven. Wat heeft jullie doen besluiten nu wel samen te werken?
Zij: ,,In het verleden hebben we al eens samen een studie geschreven en een vertaling gedaan. We hadden dus al samengewerkt. Dat is wel een opstapje geweest."
Hij: ,,In 2005 hebben we samen een boek geschreven over de geschiedenis van Graauw. We zaten dus al helemaal in de materie. Dat heeft ons wel op het spoor gezet."
Zij: ,,Maar samen een roman schrijven is natuurlijk wel een andere discipline. Je begint met een kernidee, in dit geval de graal die naar Graauw komt. Dan ga je praten over wat er allemaal bij moet."
Hij: ,,Je moet in elk geval conflictstof hebben. Zonder conflict geen roman."

Wat is jullie werkwijze?
Hij: ,,Elk deel spreken we eerst samen aan tafel door. Dan gaan we uit elkaar en maken we allebei ons 'huiswerk'. Vervolgens komen we weer samen en gaan we dingen verbeteren, aanpassen, schrappen. Véél schrappen vooral. De plot ligt wel in grote lijnen vast, maar gaandeweg komen er steeds meer aspecten bij."
Zij: ,,Zeno Leander, bijvoorbeeld, zou aanvankelijk in het verhaal alleen een lezing geven, maar is uiteindelijk heel belangrijk geworden. Dat heeft hij zichzelf aangedaan. De roman schrijft toch gedeeltelijk zichzelf. Dat werkt nog sterker als je er samen aan werkt. Dan zie je bij de ander een zin staan waar je zelf niet aan had gedacht en ga je juist daarop door."

Er is een duidelijke eenheid in stijl. Je merkt niet dat er twee auteurs aan hebben gewerkt.
Zij: ,,Zelfs onze uitgever, die ons inmiddels heel goed kent, kon niet zeggen wie wat geschreven heeft."
Hij: ,,Het is ook de bedoeling dat er iets nieuws ontstaat, een derde auteur met een eigen identiteit. Dat is de meerwaarde ervan."

Is het niet riskant om een boek te schrijven over je woonplaats? Veel mensen zullen toch, al dan niet terecht, zaken en personen menen te herkennen.
Hij: ,,We wonen nu acht jaar in Graauw en willen hier graag blijven wonen, dus we gaan niemand op de tenen trappen. De roman is wel in Graauw gesitueerd, maar niet met de mensen uit Graauw. Bovendien hebben we de topografie van de plaats helemaal veranderd - je kunt dus niet de weg lopen van Het leugenverhaal - zodat er geen malloot komt die denkt: ik ga die graal even zoeken."
Zij: ,,Het boek is een parallelle wereld, die een beetje schuin op de werkelijkheid zit. Die kreek uit de roman bestaat. En natuurlijk zal iedereen in verzorgingshuis de Groene Stee wel De Blaauwe Hoeve herkennen. Maar we hebben bijvoorbeeld bewust onduidelijk gelaten waar zich de boerderij van tante Fien, waar het verhaal zich grotendeels afspeelt, bevindt."

De grote drijfveer in het boek is de kracht van de mythe.
Hij: ,,Die is toch vooral negatief. Uiteindelijk wil niemand de graal hebben. Iedereen zoekt naar de graal, onderneemt een queeste, maar als het eenmaal zover is, is men die liever kwijt dan rijk. De realisatie doodt de begeerte. Het is de kern van het taoïsme: de weg is belangrijker dan het doel."

Veel lezers zullen jullie boek onvermijdelijk associëren met De Da Vinci Code. Is dat erg?
Hij: ,,Ach, De Da Vinci Code is alleen maar een pageturner. Wij wilden een literaire roman schrijven. Dat boek wordt nu inderdaad vaak aangehaald, maar er is al zoveel over de graal geschreven, al vanaf de twaalfde eeuw. Onze roman zal ook zeker niet de laatste zijn."
Zij: ,,Ik denk dat er bij ons meer humor in zit. En meer literaire verwijzingen onderhuids. Dan Brown is veel rechtlijniger in zijn plot."

Is jullie volgende boek weer een gezamenlijk project?
Hij: ,,We zijn nu elk apart bezig aan een boek. Corine schrijft over rare sterfgevallen van bekende figuren en ik ben bezig met een studie over de echte troubadours, in het zuiden van Frankrijk in de twaalfde eeuw. Dat waren de eerste singer-songwriters, zeg maar. Binnenkort willen we wel weer samen beginnen aan een onderwerp."
Zij: ,,Daarvoor gaan we ons eerst inlezen. Waarover het zal gaan, kunnen we nog niet zeggen, maar het zal wel weer een historisch thema hebben en zich in het heden afspelen. En het spanningselement blijft belangrijk. Het moet weer een spannende roman worden."
(Auteur: Rolf Bosboom; geplaatst in de Provinciale Zeeuwse Courant)

Het Leugenverhaal Kisling & Verhuyck

Van een eiland met het graf van Pablo Neruda bij Chili tot het rotsblok dat de laatste rustplaats markeert van Adriaan Roland Holst. Cees Nooteboom heeft de graven opgezocht van zijn lievelingsschrijvers. Met fotografe Simone Sassen maakte hij daar het boek Tumbas over. En nooit iets zeggen.

Met totaal onbekenden aan het graf van een schrijver staan, het is Cees Nooteboom (Den Haag, 1933) afgelopen jaren herhaalde malen overkomen. Hooguit was er een wederzijdse blik van verstandhouding. Niet uit piëteit, eerder omdat verstaanders op sommige momenten zelfs geen half woord nodig hebben.

"Het gaat toch om het idee. Wat is dit voor een plek waar je staat en waar mensen naast je staan die met hetzelfde doel gekomen zijn? Bij Proust overkwam het ons, bij Keats, bij Shelley. Je kijkt elkaar aan. Zwijgend. Maar je weet: wat we ook niet met elkaar gemeen hebben, dit hebben we gemeen."

Met zijn partner Simone Sassen reisde Nooteboom afgelopen jaren de wereld over om graven van zijn favoriete schrijvers te bezoeken. Sassen fotografeerde de graven; de schrijver stond erbij en keek ernaar, peinzend, terwijl hij de paraplu bediende. Niet alleen bij begrafenissen regent het vaak: "In Zuid-Frankrijk hebben we wel eens vijf dagen gewacht, maar je kunt niet blijven wachten. We hebben veel regen gehad. Bij Spinoza goot het.

Op de salontafel van Nooteboom ligt het resultaat van hun werk: het schitterende fotoboek Tumbas - graven van dichters en denkers. Ruim tachtig graven, uit alle werelddelen. Foto's van Sassen, bespiegelingen van Nooteboom, in gesprek met de schrijvers onder de steen.

"De persoon is er niet meer, maar er zijn nog steeds woorden, gedachten", schrijft Nooteboom in het inleidende essay. Hij benadrukt dat het een boek van hen beiden is. "Het wordt onder mijn noemer gebracht. Simone is wat dat betreft te bescheiden. Dit is van twee auteurs. Als zij fotografeert, heb ik een dienende rol."

Het begon allemaal bij toeval. In 1987 waren Sassen en Nooteboom op Samoa, waar het graf ligt van Robert Louis Stevenson. Het ziet eruit als zo'n witte tent die in politieseries over een in het veld aangetroffen lijk wordt geplaatst opdat de patholoog droog en discreet zijn werk kan doen. Uit curiositeit nam Sassen een foto.

Vervolgens bezochten ze Père Lachaise (foto onder) in Parijs. Balzac, Nervel, maar vooral Marcel Proust. Zoals een bij thee genuttigde madeleine Prousts onovertroffen romanreeks À la recherche du temps perdu in werking zette, zo leidde de foto die Sassen maakte, die dag in 1985, uiteindelijk tot Tumbas.



Het gesprek keert telkens als vanzelf terug bij Proust. Gevraagd of er zoiets is als een perfect graf, waarbij schrijver, oeuvre en andere omstandigheden, volmaakt samenkomen in het laatste monument, aarzelt Nooteboom even - en zegt dan: Proust. "In zoverre dat je bij dat graf door de vorm ervan en door wat je gelezen hebt, geïnspireerd bent om meer te schrijven, dan was dat sterk bij Proust. Misschien ook omdat hij daar ligt met zijn vader, met zijn moeder en met zijn broer."

Ze reisden naar Japan voor Kawabata en Murasaki, naar Zwitserland voor Joyce, Mann, Canetti en Borges. In Berlijn liggen Brecht en Hegel dicht bij elkaar. En ofschoon Tumbas eerst voor de Duitse markt bedoeld was, en daar ook vorig jaar al verscheen, komen er ook Nederlandse schrijvers in voor.

Multatuli, de eerste Nederlander die bepaalde dat hij wilde worden gecremeerd. Slauerhoff. Lucebert. Pierre Kemp, 'ook al kent zelfs in Nederland lang niet iedereen hem. En Adriaan Roland Holst. Ook een voorbeeld van een perfect graf, zo dat bestaat.

"Een rotsblok, dat vind ik wel bij hem passen. Met het opschrift: Wat was, is geweest. Ja, kijk. Daar ontkom je niet aan. Dat past."

Zijn algemene indruk is dat de schrijvers eigenlijk nauwelijks ook over hun laatste rustplaats nadenken. Zeker voor mensen die hebben geleefd met, van en door taal, staan er bizar weinig teksten op de stenen. Alleen Yeats had van tevoren bepaald welke strofen op zijn kei dienden te komen.

"Het viel mij op dat bij vrijwel niemand een spreuk stond. Ik denk dat de meeste schrijvers er niet zo over nadenken en dat herken ik, want nu vragen ze mij hoe ik mij mijn graf voorstel. Geen idee, ik heb zelfs geen stringent idee over begraven of cremeren."
(Auteur: Theo Hakkert; foto: Herman de Jong; geplaatst in BN/De Stem)

Tumbas Cees Nooteboom

"Schrijf maar op: Als je haar maar goed zit." Connie Palmen doet braaf wat Irma de Vries uit Breda haar opdraagt. Want zo gaat dat met signeren in boekhandels: de klant is koning.

Om uitleg vraagt de populaire schrijfster, van wie net de roman Lucifer is verschenen, niet eens. Ze ziet er moe uit. "Signeersessies zijn heel vermoeiend", verklaart ze. "Telkens een nieuw gezicht, een nieuw contact... Onder de ménsen zijn is heel vermoeiend. Maar het geeft niet, het hoort erbij." Irma wil even later wel uitleg geven: "Het boek is voor een vriend die altijd zit te zeuren over zijn haar."

Irma is een van de ruim honderdzeventig mensen, van wie naar schatting 95 procent vrouwen, die gisteren La Palmen - met sigaret - een handtekening hebben ontfutseld in boekhandel Van Kemenade en Hollaers. Ze komen vaak met meerdere boeken aandragen, zoals Monique Speek. Zeven boeken legt ze signeerklaar voor Connie. Er zit ook een minder bekende bundel bij, Home. "Die wordt geld waard", vertelt de schrijfster, "want dat was een eenmalige uitgave." Monique straalt helemaal. Zo ook Miep Hollaers-de Hieng, als ze eindelijk aan de beurt is. "Alleen jammer dat Hans er niet bij is, hè Connie?"

Connie glimlacht en knikt.

(bron: BN/De Stem)

Lucifer Connie Palmen

Harry Mulisch is niet alleen de schrijver van het Beste Boek volgens ons Nederlanders, hij is ook de schrijver van het Beste Boek volgens Europese scholieren. Dinsdag werd hij de winnaar van de 4de Europese prijs van jonge lezers. Hij kreeg de prijs voor zijn laatste roman Siegfried, een idylle.

De leerlingen vonden de arrogantie van de hoofdpersoon (een beroemde Nederlandse schrijver) bijzonder irritant, maar er was grote bewondering voor de keuze van het onderwerp (een geheime zoon van Hitler) en voor het gemak waarmee de auteur filosofische denkbeelden aan elkaar reeg.

35 afgevaardigden van 1400 jonge lezers uit 10 landen bepaalden dinsdag in het Europese parlement in Straatsburg naar welke van de 6 genomineerde auteurs de prijs zou gaan. Het boek werd vooral geprezen om zijn filosofische en historische kwaliteiten.

De andere genomineerde boeken waren De omzwervingen van Baldassare van Amin Maalouf (Frankrijk/Libanon), Europeana van Patrick Ourednik (Tsjechische Republiek), Speckled people van Hugo Hamilton ( Ierland), Mijn naam is Karmozijn van Orhan Pamuk (Turkije) en Het land waar men nooit sterft van Ornela Vorpsi (Albanië/Albanië)

Terwijl de 35 vertegenwoordigers van de schoolklassen vergaderden over de winnaar, waren de andere 600 middelbare scholieren in het Europese parlement de hele dag in gesprek met de aanwezige schrijvers en vertalers uit vele Europese landen.

De Europese prijs voor jonge lezers werd voor de 4e keer vergeven en heeft inmiddels meer dan 4000 adolescenten in aanraking gebracht met literatuur uit Europa, met schrijvers en vertalers. Bovendien corresponderen scholieren van de deelnemende scholen onderling in de periode van lezen die vooraf gaat aan de laatste beraadslagingen rond de prijs.
(bron: NRC)

Vandaag zijn de genomineerden bekend gemaakt voor de Selexyz Debuutprijs 2007: Hassan Bahara voor Een verhaal uit de stad Damsko, Gerbrand Bakker voor Boven is het stil, Arthur Umbgrove voor Midden op de weg zo hard mogelijk, Christiaan Weijts voor Art. 285b en Robbert Welagen voor zijn novelle Lipari.

Voor 2006 zijn de genomineerden voor de Selexyz debuutprijs 2006 Yolanda Entius (Rakelings), Sanneke van Hassel (IJsregen), Jakob van Riel (De achtste hoofdzonde), Anneloes Timmerije (Zwartzuur) en Vrouwkje Tuinman (Grote acht).

De Selexyz debuutprijs is een voortzetting van de Geertjan Lubberhuizenprijs (1985-1997) en de Marten Toonder/Geertjan Lubberhuizenprijs (2001-2005) voor Literaire Prozadebuten. De prijs werd 17 keer uitgereikt. De prijs is en blijft bedoeld om de winnaar in staat te stellen zich een tijd lang zonder financiële zorgen aan het schrijven te wijden.

Schrijver Hassan Bahara lapte het embargo op deze berichtgeving vorig week al aan zijn laars op zijn hyve:

Vorige week vrijdag werd ik door mijn goede vriend en uitgever Chris Ten Kate gebeld met het heugelijke nieuws ("Has, ik heb je nu wat te vertellen..." ) dat ik genomineerd ben. [...] Abdelkader Benali is mij al voorgegaan in het winnen van die prijs, dus waarom zou ik 'm niet winnen? Felicitaties zijn meer dan welkom...

De Selexyz debuutprijs is verhoogd naar tienduizend Euro en is gebaseerd op hetzelfde principe als de voorgaande prijs. De jury kiest uit een grote hoeveelheid inzendingen het beste literaire prozadebuut van het jaar er voor. Voor 2007 moest de jury kiezen uit meer dan 70 debuten. Het literaire werk moet een omvang hebben van ten minste 25.000 woorden of tachtig paginas. Literaire strips komen hiervoor eveneens in aanmerking. Voor de auteurs geldt geen leeftijdsgrens. De jury van de Selexyz debuutprijs bestaat uit: Erik Brus, Frans Budé, Masja de Koning, Gerd Segers, Rosemarie Still en voorzitter Martin Mooij.

De uitreiking van de Selexys Debuutprijzen 2006 èn 2007 is op donderdag 26 april in het Muziekgebouw aan 't IJ te Amsterdam.

De Zeeuwse literatuur heeft een digitale ontmoetingsplaats gekregen. Gedeputeerde George van Heukelom stelde gistermiddag in Middelburg de nieuwe website www.literatuurinzeeland.nl officieel in gebruik. De provincie heeft de Zeeuwse Bibliotheek de opdracht gegeven de site te ontwikkelen. Aanleiding is de constatering dat er steeds meer Zeeuwse initiatieven op literair gebied ontstaan, maar dat het aanbod nog wat verbrokkeld is. Een centraal informatiepunt kan zorgen voor meer samenhang.

,,Het is een site voor lezers én schrijvers", zegt webredacteur Lineke Broos van de Zeeuwse Bibliotheek. ,,Er staan voor beginnende schrijvers bijvoorbeeld ook tips op over hoe ze het beste een uitgeverij kunnen benaderen."

Verder bestaat er de mogelijkheid om ter plekke werk te publiceren. ,,Iedereen kan een bijdrage insturen, van maximaal twee A4'tjes", zegt Broos. ,,Die teksten zetten we op de site, al leggen we ze wel eerst voor aan onze zeskoppige redactie, om wildgroei te voorkomen. Maar elke inzending nemen we serieus."

De aanstelling van een brede redactie en een webredacteur moet ervoor zorgen dat de website, die is verlucht met illustraties van Ramon de Nennie, voortdurend actueel blijft. Daarnaast is nog een aantal onderdelen in opbouw. Broos: ,,Het is de bedoeling dat er een sneeuwbaleffect ontstaat en dat de website steeds verder wordt uitgebreid."
(bron: Provinciale Zeeuwse Courant)

De Vlaamse schrijfster Saskia de Coster (1976) wordt vanaf 15 april de volgende writer in residence in het Amsterdamse schrijversappartement aan het Spui, zo maakte het Nederlandse Fonds voor de Letteren bekend. De Coster gaat er werk maken van haar volgende roman met als werktitel De ongelukkigste mens ter wereld.

In Amsterdam denkt ze “de ideale combinatie te vinden van isolement en ontdekking” en wil ze “rondwandelen” in de geschiedenis van Amsterdam, aldus het persbericht. “De slechtste manier om een stad te verkennen is toerisme. De beste manier is door er even te verblijven,” zo luidt het.

Tijdens het schrijfproces van haar vorige roman Eeuwige roem verbleef ze een poos in New York, een omgeving die naar verluidt een stevige stempel drukte op het eindresultaat. Eigenzinnige duvel-doet-al De Coster is de laatste tijd niet meer uit de media weg te slaan, zeker na haar doortocht in het quizprogramma De slimste mens ter wereld. Ze stond op het podium van Saint-Amour en is binnenkort ook een van de weekgasten in Lux XL, het nieuwe cultuurprogramma op de Vlaamse zender Canvas.

De Coster wordt in Amsterdam de vierde schrijfgast na Frank Martinus Arion, David van Reybrouck én de Poolse Olga Tokarczuk. Als alles volgens plan verloopt zullen dit jaar ook nog de Amerikaanse A.M. Homes, de Deen Jens Christian Grondahl en de Oostenrijkse Lilian Faschinger enige tijd hun intrek nemen in de residentie in het hart van Amsterdam.
(bron: NRC Next/De Papieren Man)

De Vereniging Vrienden van het Eerste Hoofdstuk organiseert de Grote Flaptekst Wedstrijd 2007. Deelnemers wordt gevraagd de flaptekst van hun droomboek te schrijven. Wat er valt te winnen is nog onduidelijk, maar daar gaat het ook niet om: ”meedoen aan deze unieke wedstrijd inspireert anderen, getuigt van goede smaak en draagt bij aan je uitstraling,” aldus de website.


Uit bezorgdheid over het terugnemend aantal lezers in Nederland en de toename van het aantal boeken, richtte in 2004 een groepje Rotterdamse lezers de Vereniging Vrienden van het Eerste Hoofdstuk op. Omdat lezers het aanbod van boeken niet meer kunnen verstouwen bepleit de vereniging een nieuwe leeshouding: beperk je tot het lezen van een eerste hoofdstuk en laat je fantasie de rest van het werk doen. Op die manier kun je wel 10 boeken lezen in dezelfde tijd als waarin je 1 boek zou lezen.

“We zijn een vereniging met een knipoog,” vertelt woordvoerder Frans van Zoelen. “Desalniettemin proberen we op een bevlogen manier onze leesmethode levend te houden en elk jaar een wedstrijd te maken.” Op de website staat in 10 stappen beschreven hoe je het zogenaamde Nieuwe Lezen kunt bereiken. Van Zoelen heeft het laatste stadium waarin de lezer genoeg heeft aan een eerste hoofdstuk nog niet bereikt. Hij slaat wel al af en toe een paar pagina’s over. “Dat is een aparte ervaring, omdat je met je fantasie de lacunes moet opvullen.”

De Vereniging van het Eerste Hoofdstuk schreef vorig jaar De Grote Eerste Hoofdstukken Wedstrijd uit. Gevraagd werd een eerste hoofdstuk te schrijven dat de rest van het boek overbodig zou maken. De winnaar kreeg een door verenigingslid Twan Breewel vervaardigde bokaal. Op 6 september 2007 vindt de prijsuitreiking plaats van De Grote Flaptekst Wedstrijd.
(bron: NRC)

Maastricht, 1635. In de duisternis van de stad sluipt een Spaanse moordenaar rond, zijn mes verborgen in de mouw van zijn pij. Hij moordt zonder aanziens des persoons. Zijn slachtoffers lijken willekeurig gekozen, maar achter elke moord schuilt een weldoordacht plan. Resultaat van zijn praktijken: angst en paniek onder de bevolking.

Tegen deze achtergrond van de Tachtigjarige Oorlog krijgt Evan Sharpe, tolk in het leger van Frederik Hendrik, de opdracht om uit te zoeken wie deze moordenaar is. Is er sprake van verraad en zo ja, door wie? Zijn speurtocht voert hem langs kerken en kloosters, naar schimmige herbergen met valsspelende kaarters, hoeren en louche herbergiers, dwars door vijandig Spaans gebied.

Hij gaat per kar, paard en boot naar bedevaartplaatsen en het Luik van de Prins-Bisschop, een van de twee heren van Maastricht. Hij wordt bedreigd, achtervolgd en gevangen gezet. Ontsnappen is noodzaak, want de tijd dringt voor Maastricht...

Tijdens zijn tocht ontrafelt hij stukje bij beetje het complot, gaandeweg wordt duidelijk wie achter het verraad van de stad zit. Bierbrouwers, metselaars, mergelhakkers, gedeserteerde soldaten en volk van allerlei slag kruisen zijn pad. En allemaal hebben ze hun eigen, verborgen agenda...

U kunt hier de trailer van dit boek bekijken (popup) of een fragment uit het boek lezen (PDF).

Schrijver Wouter van Mastricht werkte onder meer als zeeman, leraar, voorlichter en bedrijfsjournalist en had vele functies op het vlak van bedrijfs- en publiekscommunicatie. Hij woont momenteel in Maastricht, is getrouwd en heeft drie kinderen. Hij besteedt het grootste gedeelte van zijn tijd aan schrijven.

Spaans Vuur Wouter van Mastricht

Zangeres Annie Schilder heeft een boek over haar leven laten schrijven. Het is tegelijk gepresenteerd met haar gelijknamige nieuwe cd, Anny en ik. Schilder was acht jaar de zangeres van de succesvolle Volendamse groep BZN. In 1984 stapte ze op. Door een zware (postnatale) depressie kon ze de spanning en stress niet meer aan.

Sindsdien knaagde de gang van zaken aan de zangeres. "De roddelbladen schreven zoveel onzin over mij, ik wist dat ik voor mijn vijftigste verjaardag de waarheid zou brengen." Dat doet ze nu, op haar 48ste, in het boek.



Het boek is geschreven door Peter Smit. "Ik wist precies hoe het eruit moest zien en wat erin moest komen, maar het lukte me niet om het op te schrijven. Daarom heb ik Peter benaderd."

Schilder vond het vertellen van haar levensverhaal een goede therapie. "Ik vroeg me vaak af: Anny, ben jij dat? Ik had het ook helemaal gehad met Anny met een y." Voortaan gaat ze daarom ook weer door het leven als Annie met ie.

De zangeres ziet de successen van haar solocarrière als de reden voor de spanningen tussen haar en de oude bandleden. "We hebben geen ruzie, het is alleen maar rancune van hun kant." Ze had graag megedaan aan de afscheidstoernee van BZN. "Ik denk dat het heel leuk was geweest voor de fans als ik ook bij de afscheidsconcerten zou zijn. Maar nu kan het niet meer, het is echt te laat."

Schilder meldt in het boek veel over de 'foute mannen' in haar leven. "Ik heb een magneet voor slechte mannen." Ze stelt dat haar eerste man zich bezighield met foute zaken en haar geld opmaakte. Haar tweede man gedroeg zich volgens Schilder 'onhebbelijk en jaloers'. "Nu vraag ik me af hoe ik me ooit zo heb kunnen laten behandelen. In mijn eigen huis nog wel. Het is allemaal mijn eigen domme schuld geweest, dat zie ik inmiddels ook in." De zangeres heeft zich voorgenomen om zich nooit meer zo door een man te laten behandelen.
(bron: RTL Nieuws)

Zijn hoofdpersonen zijn geen lachebekjes. Toch valt in de boeken van Herman Brusselmans (1957) veel te lachen. Ook in Muggepuut, zijn jongste, 38ste (!)roman. 'Mijn hoofdfiguren zijn schlemielen ja, maar dat ben ik zelf ook.'

Herman Brusselmans is een humoristische schrijver. 'Ja, ik waag me wel eens aan een grap,' zegt hij met gevoel voor understatement. 'Muggepuut is echt bedoeld als grappig boek. Je bent ervoor of tegen, je kunt er mee lachen of niet. Er zijn ook niet veel schrijvers die grossieren in humor en grappen.'

'En dan nog, wat is humor?' zegt de bijna vijftigjarige schrijver met een verwijzing naar het thema van de Boekenweek. 'Mijn vrouw koopt wel eens een boek voor me. Leest ze op de achterflap iets over humor. Maar ik lees niks hilarisch, hooguit een licht-ironische toets, zoals bij Arnon Grunberg. In zijn werk komt ook wel eens een grap langs of een humorachtig fragment. Maar je kunt toch niet zeggen dat hij een grappige schrijver is?' Lees verder...

Het Belgische tijdschrift Pmagazine had recent ook een gesprek met Brusselmans.

Fragment uit Muggepuut:

Het was altijd zijn moeder die belde, nooit z’n vader. Dat was een zwijgzame man. Hij wist niet wat te zeggen, ook niet als je hem ernaar vroeg. Veel meningen had hij niet, over allerlei onderwerpen. Het enige waar hij bij nader inzien iets over afwist was de Tweede Wereldoorlog. Hij kon je exact vertellen hoe Hitler aan zijn einde was gekomen. Maar uit zichzelf begon hij er niet over. Over de Tweede Wereldoorlog wist Danny’s moeder dan weer weinig. De voornaam van Hitler ontglipte haar steeds. “Het ligt op het puntje van mijn tong,” zei ze dan, “maar meer kan ik er niet over kwijt.” Wat de Tweede Wereldoorlog betrof had Danny iets van z’n beide ouders: hij wist er niet veel van, maar ook niet weinig.

Brusselmans is volgens velen: hardop lachen om flauwiteiten, spitsvondigheden en oneliners, genieten van prachtig geschreven passages en malle wijsheden. Het plot is ondergeschikt, vaak zelfs afwezig: in Muggepuut gaat het om een serie van opeenvolgende gebeurtenissen die haar oorsprong vindt in een door een krant geregeld etentje met enkele fans.

Muggepuut Herman Brusselmans

De Belgische journalist Serge Simonart interviewde de grootste popsterren van de wereld. De mooiste, aangrijpendste en meest aparte interviews staan in het boek Off The Record, dat vanaf volgende week maandag in de winkels ligt.

"Op mijn dertiende stond ik vijf uur in de rij voor een kaartje van een optreden van David Bowie. Ik had toen niet kunnen bedenken dat ik op mijn negentiende met hem zou dineren en dat ik hem op mijn vijfendertigste voor de tiende keer zou interviewen. En dat hij fotos van zijn kinderen aan me liet zien."

Simonart heeft honderden sterren geïnterviewd, van wie sommigen enkele keren. "Ik had zoveel materiaal dat ik in de luxe positie verkeerde dat ik kon zeggen: het interview met Madonna gooi ik eruit. Ik heb David Bowie acht keer geïnterviewd en twee gesprekken was ik helemaal vergeten."

Dat is volgens Simonart typisch zijn karakter. "Het boek voelt ook niet als iets van mij. Het is een boek over muziek dat ik met interesse lees, maar het voelt niet alsof het een kindje van mij is."

Desondanks is hij wel trots op het document. "Ik denk dat geen enkele andere Europese journalist zoveel interviews heeft gehad. Het boek is daarom ook zeker de moeite waard, anders zou ik het niet uitbrengen."

"Een biografie van een ster is geautoriseerd of niet-geautoriseerd. In het eerste geval zijn de scherpe kantjes er door de artiest uitgehaald en in het tweede geval heeft de artiest geen toestemming gegeven voor het boek. In beide gevallen geeft het geen waarheidsgetrouw beeld. Een interview is uit eerste hand en er wordt niet mee geknoeid. Ik heb er geen belang bij om een verhaal op te leuken of dingen te verzinnen. Het geeft dus een redelijk waar beeld van de artiest in kwestie."

"Toen ik zeventien was heb ik een week met The Cure in de studio doorgebracht. Ze gebruikten coke en heroïne waar ik bij was en vertelden alles. Dat kan je je nu niet meer voorstellen."

Een van de meest aparte interviews was volgens Simonart met rapper Ice T. "Ik kwam bij zijn woning in Beverly Hills, een enorme villa. Binnen waren vijftien van zijn maten met pistolen en messen. Ik was hem aan het interviewen en zij zaten te wachten tot ik een verkeerde vraag zou stellen."

In Off The Record staan interviews die de afgelopen jaren zijn geplaatst in internationale bladen als Q, Rolling Stone, Mojo en Playboy. Het is het tweede boek van Simonart.
(bron: BN/De Stem)

Off The Record, gesprekken met de grootste rocksterren van vandaag Serge Simonart

Sinds jaar en dag heeft de Telegraaf een ijzersterke reputatie op het gebied van misdaadverslaggeving. Als opvolger van Peter R. de Vries zorgt voormalig politieman John van den Heuvel geregeld voor een primeur.

Zo scoorde hij in augustus 2002 met een 'exclusief' interview waarin de beruchte crimineel Johnny Mieremet de omstreden vastgoedbaron Willem Endstra aan de schandpaal mocht nagelen. Mieremet, die een conflict met Endstra had over een investering van miljoenen zwart geld, noemde hem de bank van de onderwereld en Willem Holleeder diens bewaker.

Voor alle betrokkenen zou dat verhaal grote gevolgen hebben. Vanwege zijn kennis van de onderwereld was ik uiteraard benieuwd naar het boek dat Van den Heuvel onlangs publiceerde met zijn collega Bert Huisjes: Doden liegen
niet. Spraakmakende misdaden in Nederland.

De bundeling van oude stukken uit de Telegraaf hangt eerlijk gezegd als los zand aan elkaar. Drie van de verhalen – onder meer over de raadselachtige verdwijning in Zimbabwe van voetbaltrainer Clemens Westerhof; overigens: niets aan de hand! – spelen niet eens in Nederland.

En ook de biecht van een taximakelaar over gesjoemel met vergunningen voor het rijden op Schiphol is er met de haren bijgesleept. Weliswaar staat er een prachtig portret in de bundel van meestervervalser Geert Jan Jansen en zijn ook andere verhalen aardig om nog eens te lezen, maar je verwacht nieuwe onthullingen over het milieu. Die ontbreken helaas.

De twee auteurs hebben domweg niet de moeite genomen hun artikelen over de oorlog in de Amsterdamse onderwereld te actualiseren. Onder meer over de moorden op Willem Endstra en Thomas van der Bijl is inmiddels veel meer bekend.

Doordat de datering ontbreekt, moet de minder goed geïnformeerde lezer maar raden wanneer de verhalen spelen en wordt hij soms zelfs volledig op het verkeerde been gezet.

Wat in een verhaal uit 2004 inderdaad twee jaar geleden was (Willem Endstra’s dodelijke spagaat), is in 2007 al weer vijf jaar geleden. Nog storender is dat feiten niet kloppen. Zo was de arrestatie van Willem Holleeder niet eind januari 2005, maar 2006 en is Endstra in het ene verhaal nog de bank van de onderwereld en elders de 'bankier'.

Een subtiel verschil, zou je zeggen. Als Justitie dergelijke fouten maakt, staan de wakkere verslaggevers vooraan om moord en brand te schreeuwen over 'blunders'. Wat dat betreft moeten de heren een toontje lager zingen. Dit zijn geen vormfouten meer: het hele boek rammelt.
(bron: Elsevier)

Doden liegen niet John van den Heuvel & Bert Huisjes

Schrijven is iets persoonlijks. Er zijn wetten maar die zijn niet absoluut, er zijn regels maar die moeten overtreden worden, er zijn grenzen maar er zijn ook smokkelaars.

Haye van der Heyden schreef twintig toneelstukken, driehonderd afleveringen televisiecomedy, vier romans, vijftien kinderboeken en nog veel meer op allerlei gebied. In Wie schrijft Die blijft bezig laat hij zien hoe hij schrijft, tot schrijven is gekomen en hoe hij zijn herkomst verwerkt in wat hij maakt.

In De Wereld Draait Door (Nederland 3, 19.25u) praat Matthijs van Nieuwkerk vandaag met Van der Heyden over mensen die ambachtelijk willen schrijven en ontspannen willen lezen; de doelgroep van zijn eigen-beheer-uitgave Wie schrijft die blijft bezig.

Wie schrijft Die blijft bezig Haye van der Heyden

Altijd al gedacht dat je het in je had een razend spannend boek te schrijven? Dan biedt de wedstrijd schrijfjeeigenthriller.nl je een kans om je verborgen talent te openbaren. Aspirant schrijvers kunnen een verhaal afmaken waarvan bestsellerschrijfster Esther Verhoef het eerste hoofdstuk schreef. Het geheel zal daarna worden uitgegeven door boekenclub ECI.

Verhoef zegt dat ze niet precies weet wat ze kan verwachten van de inzendingen. "Ik krijg regelmatig manuscripten toegestuurd van beginnende schrijvers met de vraag of ik ernaar zou willen kijken. Tegenwoordig kan ik dat niet meer doen omdat me de tijd eenvoudigweg ontbreekt, maar ik weet nog wel dat er heel af en toe verrassend goede stukken tussen zaten. Dus als je veel schrijft maar er nog niet mee naar buiten bent gekomen: doe mee! Je hebt niets te verliezen."

De wedstrijd bestaat uit vier fases. Voor het einde van deze maand moeten deelnemers hoofdstuk twee en drie insturen. Het verhaal van de winnaar zal op internet worden geplaatst, waarna hoofdstuk drie en vier geschreven worden. Dit herhaalt zich nog twee keer, waarna het boek uiteindelijk uit acht hoofdstukken van vier winnaars zal bestaan, plus natuurlijk de openingsscène van Verhoef zelf. Zal het met zoveel schrijvers niet moeilijk zijn samenhang te creëren, vooral wat stijl betreft? "Natuurlijk wil elke uitgever een prettig leesbaar, consistent boek. Aan de andere kant kan het voor lezers interessant zijn om verschillende stijlen te ontdekken, om te zien hoe verschillende schrijvers omgaan met hetzelfde verhaal. De jury heeft nog niets besloten over eventueel redigeren, we laten het afhangen van de inzendingen."

Het eerste hoofdstuk gaat over een vrouw met een duister geheim. Ze heeft een jaar geleden iets vreselijks gedaan (of gezien, of ze heeft juist iets nagelaten - dat kan alle kanten op), en nu wordt ze met die gebeurtenis geconfronteerd. Wordt 't daarmee een typische psychologische thriller, denkt Verhoef? Of verwacht ze ook wilde actie en achtervolgingen? "Het maakt me eerlijk gezegd niet uit. Ik hoop alleen maar op talent. Dat kan liggen in het invoelbaar kunnen beschrijven van iemands gevoelens of de omgeving, in goede dialogen, misschien zelfs wel in humor. Maar voor het schrijven van een actiescène waarbij je als lezer op het puntje van je stoel zit, is net zo goed talent nodig."

Heeft Verhoef nog tips voor toekomstige deelnemers? "Wat je vooral niet moet doen, is te veel ineens willen vertellen, of uitweiden over iets dat de voortgang van het verhaal remt. Ook zijn veel verkleinwoordjes, ouderwets taalgebruik of een overmaat aan bijvoeglijke naamwoorden af te raden. Houd het eenvoudig. Pest de lezer een beetje door een vraag op te roepen zonder die meteen te beantwoorden. Roep een mysterie op, daardoor blijft de lezer geprikkeld en wil hij verder lezen."
(bron: Spits)

door Kees de Vré

Bloedworst, koetjesrepen, spoetnik: de smaak van een halve eeuw geleden.
Kaantjes op brood, bazooka-kauwgom, witbrood met suiker, gebakken bloedworst, citroentje met suiker en nog zo wat van die dingen. Wie kent ze nog? Geuren, kleuren, smaken zijn zaken die dikwijls snel wegzakken en heel willekeurig weer te voorschijn komen.

Behalve de rijst ook alvast wat advies hoe de man te behagen.De herinnering is als een hond, die gaat liggen waar hij wil, schreef Cees Nooteboom al eens treffend. Plaatjes, foto’s, reclame willen het brein nog wel eens op weg helpen. Het boekje Wat de pot schaft, over eten, drinken en snoepen van toenis absoluut zo'n hulpmiddel. Een uurtje bladeren en lezen en je waant je weer voor even in de jaren vijftig. De plaatjes en begeleidende tekst zijn een feest van herkenning, ontlokken de lezer van pal na de oorlog menige glimlach en laten de gedachten aan vroeger de vrije loop.

'Wat eten we vandaag?', was de vraag die een jaren-vijftig-moeder thuis wellicht het meest hoorde. 'Husse, met je neus ertussen', was het antwoord steevast. Met andere woorden: dat zie je wel. Veel keus was er niet. Aardappels, lekker lang gekookte groenten en soms uren op een oliestel gegaard draadjesvlees. Alles uit eigen land, de enige exotische buitenissigheid die op tafel kwam was macaroni en dan niet met zongedroogde tomaten en olijfolie, maar met vette schouderham of smac. En dan die appelmoes. Overal werd het bijgedaan of doorheen gehusseld. Voor kinderen die iets niet lustten was het een zegen. Voor de ouders ook trouwens.

Soms was er soep vooraf, heerlijk geurende vers gemaakte van een mergpijp getrokken soep met balletjes. En dan op zondag een zelfgemaakt toetje: yoghurt met een scheutje ranja. En dat allemaal van hetzelfde bord, want de hoeveelheid afwas – alles met de hand! – moest beperkt blijven.

Zoals gezegd: veel keus was er niet en als moeder het even niet meer wist, luisterde ze naar de Groentenman ’s morgens op de radio. Dit kookprogramma avant la lettre begon standaard met het nooit meer te vergeten wijsje Cha, cha, cha, wat zullen we eten?. De Groentenman vertelde vervolgens in een soort hoorspelletje met de dienstdoende huisvrouw over het seizoensaanbod en hoe je het moest klaarmaken. Op zondag werd door het mannelijk deel van het gezin nog niet met het bord op schoot naar Sport in Beeld gekeken. De radio stond aan en kinderen moesten muisstil zijn, want vader wilde door mr. G.B.J. Hiltermann worden voorgelicht over de toestand in de wereld.

Volgens auteur Frank van Ark is er veel behoefte aan nostalgie onder de mensen. 'Als je met mensen over vroeger spreekt komen er zo veel herinneringen boven. Dat begon ik te ontdekken na mijn eerste boekje Opa voor beginners. Daarna heb ik een boek over het landleven gemaakt, vervolgens een over de jaren vijftig. Maar niets maakt zo veel los als herinneringen aan eten en drinken van vroeger. De geuren en smaken prikkelen de verhalen.'

Ondanks de snikken en de glimlachjes die dat oproept beziet Van Ark de jaren vijftig toch vooral als armoedig en grauw, niet iets waar je naar terug verlangt:

'Het komt waarschijnlijk omdat de jaren vijftig zo lijken op de jaren veertig. Deze periode werd gevolgd door de vrolijke jaren zestig waarin zo veel blijheid en vernieuwing op ons af kwam. Snert met een varkenskop, bloedworst, margarine in de suiker dopen en de kliekjes van de hele week verwerken tot huzarensalade... dat heeft toch iets armoedigs. En kijk eens naar oude schoolfoto’s of reclame uit die tijd: zwart/wit, grauw toch. Het lijkt eeuwen geleden. Je kunt je niet voorstellen dat dit zich in één mensenleven heeft afgespeeld.'

Een boekje dus vol herinneringen en een enkel recept, lekkere en hééél vieze.
(bron: Trouw)

Wat de pot schaft Frank van Ark

Ruim 170 duizend mensen hebben zondag gratis met de trein gereisd. Op sommige langere trajecten reisde meer dan negentig procent van de reizigers met het boekenweekgeschenk De brug van Geert Mak. De treinen waren veel voller dan op een normale zondag. Hoofdsponsor NS noemt de actie zeer succesvol.

Het was de zesde keer dat de NS de gelegenheid gaf om gratis in de tweede klas te reizen op vertoon van het boekenweekgeschenk. De actie wordt volgens de organisatie elk jaar populairder.

Rond het middaguur lazen de cabaretiers Jan-Jaap van der Wal, Javier Guzman, Hassan's Angels, Dolf Jansen, Jeroen van Merwijk, Marcel Verreck en Vincent Bijlo in de trein passages uit boeken voor, die zij humoristisch vinden. De coupé's waar de cabaretiers voorlazen was herkenbaar aan raamposters.
(bron: Novum nieuws)

Elders op het internet:

'Volgens Philip Freriks, gisteren tijdens het acht uur journaal, is mijn leven nu compleet. Ik behoorde namelijk tot het selecte gezelschap dat op het Boekenbal aanwezig mocht zijn. En als je op het Bal geweest bent, is je leven compleet. Eerlijk is eerlijk. Het viel reuze mee. Het was bijna gezellig. Misschien dat het thema daarbij meespeelde. We werden door Erasmus en vijf harlekijnen verwelkomd in een sfeervolle ruimte vol ambient muziek,' aldus Mama C op Droedels.

'Om een uur of half drie of misschien wel later gingen de lichten aan, en bleven de mensen die over waren stug staan op de dansvloer, tot er iemand van de bewaking vriendelijk kwam verzoeken op te rotten. We wilden nog niet,' aldus Walter van den Berg.

'Er waren fraaie jurken met vrouwen erin, veel onaantrekkelijke mannen. Er waren veel mensen die ik misschien had willen spreken, als ik had gedurfd, als ze tijd hadden gehad, als de tijd tussen bal mond en camera wat ruimer was geweest.
Ik vond het leuk om boekenbalrovers gelegenheidsschilderijen van de muur te zien trekken, met hebberig schuldige ogen. Het boekenbal is een fraai opgetuigd oppervlakkig plasje water. Om ze goed te praten; ze zullen ervan uitgaan dat diepgang in de boeken zit. Dat was meer dan 1 zin. Ik hou erover op,' aldus Jowi Smitz.

'In de schouwburg was het bomvol. Ik zag Connie Palmen en Hans van Mierlo staan. Ze maakten een kort praatje met prins Constantijn en zijn vrouw. Er stonden drie camera's omheen en een heleboel fluisterende en wijzende mensen, maar Connie en de haren deden net of ze niets doorhadden,' aldus Marianne Donner.

'Er waren heel veel bekende schrijvers, schijnt. Soms kwam er een camera langs en als je dan keek waar die camera op gericht was, dan herkende je soms wel iemand. Er is een half glas witte wijn over mijn schoenen gegaan omdat iemand me aanstootte omdat André van Duin langskwam. Heeft André van Duin eigenlijk ook een boek geschreven?' aldus Merel Roze in haar verslag.

De garderobe sla ik over want als veteraan weet ik waar ik moet zijn: bij de champagne-jongens en meisjes. Die me echter niet toestaan de gratis champagne te drinken. 'Straks.' 'Straks? Maar het is nu!' Nee, straks'. Hogere logica waar ik niet tegen kan ingaan. Dus naar de bar en weer weg van de bar in het besef dat men vanachter de bar muntjes wil. Die weer elders dienen aangeschaft. Heerlijke Oostbloktoestanden, die een mens een nostalgisch gevoel geven.
Aldus Bart FM Droog in zijn verslag op DeContrabas.com.

Bijna vierhonderd auteurs, mensen uit uitgeverij en boekhandel waren dinsdagavond rond negen uur de schouwburg binnengedromd, maar gingen niet meteen met de beentjes van de vloer. De avond begon met een beschouwing door Kees van Kooten over de humor in de literatuur.

De gastenlijst vermeldde niet alleen schrijvers, onder wie auteur Geert Mak (foto) van het Boekenweekgeschenk De Brug, de nimmer ontbrekende Harry Mulisch en - vanwege het thema van dit jaar - ook de olijke noot als André van Duin.

Kees Fens werd tijdens het Boekenbal benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, een hoge onderscheiding voor persoonsgebonden verdiensten. Minister van Cultuur Ronald Plasterk reikte de versierselen uit.



Voorafgaand aan het bal hield Kees van Kooten in een voorstelling een rondleiding langs Satire en Ironie in de Nederlandse literatuur. Onder het motto Kees van Kooten lacht zich af hield hij de genodigden in 54 minuten een vermakelijke spiegel voor.

Jörgen Raymann opende de 72-ste Boekenweek om 00.00 uur officieel met de onthulling van een ironieteken.
(bron: De Gelderlander)

Tot en met 24 maart regeert de Lof der Zotheid in de boekwinkel en in de bibliotheek. Dat wordt lezen, en vooral lachen.

Bekijk ook het videoverslag op AD.nl, die van NOVA, de foto's van BNR en de foto's van Marina.

Komt een personage bij de schrijver – ja inderdaad, zo gaat het, zeggen ook de grote schrijvers als David Grossman, Hella Haasse of Anton Tsjechov. Ze komen meestal ongevraagd het verhaal binnen, zijn heel anders dan verwacht, maken van je mooie plannen over de voortgang van de gebeurtenissen een rotzooi en hebben heel eigenwijze ideeën over van alles en nog wat.

En dan moet jij, de schrijver, nog aardig tegen hen zijn ook en het verhaal zo rond breien dat de lezer geboeid blijft. Anders klapt hij of zij het boek zo dicht...

Bij 301 debuterende auteurs kwam een personage aan de deur kloppen, moest dit binnen de 2000 woorden woorden gebeuren en moesten zij een plek vinden en iets doen, zeggen, dromen, eten, zien, bedenken, voelen, doorleven, beminnen, verzinnen – you name it.

Maar wat? Sommige personages hebben de lezer verward of geërgerd, andere waren verbazingwekkend attent, inventief, barstten van de verhalen, die ze kwijt moesten en hebben zichzelf en de lezer niet verveeld. Oordeel zelf en laat u meevoeren door de personages, die in deze bundel voor het eerst aan het woord komen.

De bij Selexyz aangesloten boekenwinkels delen deze bundel gratis uit aan hun klanten tijdens de Boekenweek.

Radiopersoonlijkheid Roeland van Zeijst stuurde zijn eerste fictie-verhaal in en werd geselecteerd.

Automatisch griste ik mijn kleren van de bruine bureaustoel waarop ik altijd mijn huiswerk maakte. In die dikke broekzakken zat mijn leven: portemonnee, sleutels, telefoon, wiet en een hoopvol condoom. Omkijkend zag ik hoe het plafond op mijn klerenkast drukte. De poster die erboven hing was verzwolgen, je zag alleen nog de tieten van Paris Hilton.
We liepen gebukt door de deuropening, ik liet een druppelig bloedspoor achter. Dichtbij kraakte er iets heel hard. Ik dacht niet meer na, volgde mijn broertje op instinct. Achter me spatte met een enorme knal mijn raam uit elkaar.

Drukke tijden voor Geert Mak. De auteur van het boekenweekgeschenk racet deze week van de ene naar de andere boekhandel om daar achter een tafeltje zijn eigen werk te voorzien van een handtekening.


Gisteren was het de beurt aan Breda. Een uur lang was Mak bij boekhandel Selexys Gianotten. Met voor zich een lange rij fans en achter zich een stapeltje boeken van Gianottenklanten die niet lijfelijk aanwezig konden zijn, schudde de auteur zijn hand los en begon zijn sessie. Veel mensen hadden, behalve het boekenweekgeschenk, nog ander werk bij zich.

Zo ook Eva Thomassen. Deze Bredase verzamelaarster van gesigneerde boekenweekgeschenken toverde uit haar tas naast geschenk De Brug ook Geert Maks De Goede stad, Voor haar vader. „Die is na lezing van In Europa met terugwerkende kracht alle boeken van Geert Mak gaan lezen.“ Zelf las ze minder van zijn werk. „Ik begon met In Europa, maar vond het toch wel erg dik“, lacht ze.
(bron: BN/De Stem)

Een veel te persoonlijke vraag uit het publiek, een microfoon die onverwacht aanstaat en een tekst doorgeeft die niet voor iedereen is bedoeld, een extra trede die niet wordt gezien zodat een val het gevolg, is of een onbeschoft geformuleerde uitnodiging; schrijvers maken het allemaal mee wanneer ze achter hun schrijftafel vandaan komen om hun lezers te ontmoeten.

En toen viel ik van het podium is een bundel vol verhalen van Nederlandse topschrijvers en wat zij aan krenkingen, beledigingen en misverstanden hebben moeten doorstaan. Vol zelfspot of vanuit oprechte kwaadheid vertellen zij over de hachelijke avonturen die zij buitenshuis beleven.

Alles wat een van roem dromende jonge schrijver weer met de voeten op de grond zet komt voorbij: de lezingen zonder publiek, de onbezochte signeersessies, het televisiecircus rond belangrijke literaire prijzen, de interviewer die vragen stelt over een boek dat hij niet heeft gelezen, de financiële afspraken die niet worden nagekomen, de beledigingen van collega’s in aanvankelijk zo gezellig begonnen literatuurforums, de vlucht in de alcohol en het missen van de laatste trein.

En toen viel ik van het podium is een grappig, triest, ironisch, masochistisch, onthullend en strijdbaar boek, vol gênante bekentenissen en totaal glamourloos. Met bijdragen van onder anderen Ronald Giphart, Joost Zwagerman, Arnon Grunberg, Christiaan Weijts, Thomas Verbogt, Thomas Rosenboom en Nelleke Noordervliet.

Boekennieuws presenteert u hierbij de bijdrage van Renate Dorrestein, als gratis fragment.

Ik ben Fiebie Koolveld, ik ben dertien, ik ben voor niemand bang. Ik heb mijn nieuwe H&M-topje aan. Ik heb twee mobieltjes, een laptop, een TomTom en een Xbox. Allemaal van Johnny gekregen.

Beklad met graffiti, behangen met posters van sekslijnen en bevolkt met minderjarige dealers, pimp-units en gangsta’s: zo ziet het universum van de Amsterdamse brugklasser Fiebie eruit. Vaak heeft ze het gevoel dat zij de enige is die terugverlangt naar de tijd dat de wereld nog minder gemeen was. En zeker de enige die het iets kan schelen dat er de hele ti